كيست و نامش چيست . بناء على هذا ، از ذكر آنها مىگذريم ؛ چون اگر مقصود ، دانستن مضاجع ايشان است كه بر ما مجهول و نامعلوم است و اگر مراد ، شرح احوال آنهاست كه در كتب و دفاتر ، مسطور و مرقوم . بلى ؛ اكتفا مىنمائيم به ذكر امامزادگان و مشايخى كه مجهول المكان ، نىاند ، بلكه صاحبان صحن و سرايند و خفتگان در بقاع و تكايا . نخست از امامزادگانى معدود نگارش مىرود ؛ بعون اللّه - تبارك و تعالى - : بقعهء متبرّكه شاهچراغ « 1 » : مدفن حضرت سيّد امير احمد ، ملقّب به شاهچراغ و سيّد السّادات است . پدر آن بزرگوار ، موسى بن جعفر - عليهم السّلام - را گويند سى و هفت اولاد بوده ؛ از ذكور و اناث ، احمد و محمّد و حمزه از يك مادر بودند ( 38 ) . مير احمد را از همه بيشتر دوست مىداشته كه بسيار باورع و فاضل و جليل القدر و كريم بوده و شبها تا صبح ، مشغول [ 445 f ] عبادت . گويند حضرت شاهچراغ ، هزار بنده در راه خدا آزاد نموده و آن جناب را خدم و حشم بسيار بوده . در عهد مأمون ، با جماعتى كثير ، ارادهء شيراز را فرموده كه از آنجا به خراسان ، به خدمت برادر خود حضرت رضا - عليه آلاف التّحيّة و الثّناء - رفته باشد . در آن وقت ، قتلغ « 2 » خان نامى ، از جانب مأمون در شيراز حاكم بود ، چون خبر ورود آن بزرگوار را شنيد ، به خان زنيان - كه در هشت فرسخى شيراز است و تفصيل آنجا ، پيش از اين مرقوم شده - شتافت . تلاقى فريقين شد . بناى محاربه را گذاردند . حين جدال ، يكى از سپاه قتلغ فرياد كرد كه اگر مقصود شماها ، رسيدن به خدمت حضرت على بن موسى است ، وفات يافت . به مجرّد اين خبر ، جماعتى كه به دور آن حضرت بودند ، متفرّق شدند ، مگر معدودى از اخوان و خويشان ؛ پس حضرت چون امكان بازگشتن نداشت ، رو به شيراز نهاد . مخالفين تعاقب كرده ، در آن محلّ كه الآن مرقد آن بزرگوار است ، به درجهء شهادت رسيد . بعضى چنين نوشته‌اند كه چون به شيراز آمد ، در گوشه‌اى منزوى و مشغول عبادت بود ؛ تا آنكه به جوار رحمت حق پيوست و بر مدفن آن حضرت ، كسى واقف نبود ؛ تا آنكه امير مقرّب الدّين مسعود بن بدر الدّين كه از وزراء و قرب يافتگان اتابك ابو بكر بود ، خواست در آنجا بنياد عمارتى كند . قبرى ظاهر و در آن ، جسدى صحيح بدون تغيّر و تبدّل و خاتمى در دست آن يافتند كه بر آن نقش بود « العزّة للّه ، احمد ابن موسى » . صورت حال را

--> ( 1 ) . بقعهء متبرّكهء حضرت شاهچراغ ، در محلّهء بازار مرغ است . ( 2 ) . قتلغ : در تركى ، به معنى بزرگ است .