مىيافته‌اند . فضاى ميان بناها ، حياطهايى را تشكيل مىدهد كه هر يك باغچه‌اى مخصوص خود داشته است ، مشرف بر همهء بناهاى تخت جمشيد ، اپدانهء خشايارشا ( بر روى نقشه : C ) بود ؛ از بيرون ، درازى هر ضلع آن ، به 250 پا مىرسيد و هر ضلع اطاق مركزى آن ، 195 پا بود ؛ سه 3 ايوان در سه 3 سوى آن قرار داشت كه عرض هر يك بالغ بر 65 پا مىشد ؛ 36 ستون باريك اندام . . . تمام بنا را نگاه مىداشت ؛ قطر هر ستون 7 و بلندى آن 60 پا بود ؛ هر ستون داراى 48 يا 36 شيار مقعّر بود ؛ بر فراز ستونها ، سرستونهايى قرار داشت به بلندى 10 پا و به شكل دو گاو پشت به هم داده . . . سر ستونهايى نيز به اشكال شير و جانورى خيالى با بينى عقاب ، حجّارى گرديده . . . در اندرون كاخ آپادانا ، جنگلى از ستونهاست . . . آپادانا ، يك تالار بارعام بوده كه گنجايش ده هزار نفر را داشته . . . سقف احتمالا ضخامتى به اندازهء 15 پا داشت . در آن سوى حياط ، تالار معروف به صد ستون ( D ) قرار دارد و در پشت آپادانا ، كاخ داريوش واقع شده بود كه بسيار كوچكتر بود ( روى نقشه : E ) . . . ( آرتورپوپ ، معمارى ايران ، ترجمهء كرامت افسر ، ص 36 به بعد ) . 4 . سكّوى بزرگى كه از تراشيدن كوه درست كرده‌اند ؛ در حدود 125 هزار متر مربع وسعت دارد ؛ نخستين كارهاى ساختمانى آن مىبايست در حدود 518 پيش از ميلاد آغاز شده و تا دورهء اردشير اوّل ادامه يافته باشد . نام اصلى اين شهر در سنگ نبشته‌ها « پارسه » يعنى شهر پارسيان يا شهر پارس مىباشد كه يونانيان آن را Persepolis ترجمه كرده‌اند و بعدها كه اين نام فراموش شده ، ايرانيان ، شهر و ساختنش را به شكوهمندترين و تواناترين پادشاه افسانه‌اى خود - جمشيد - نسبت داده و آن را تخت جمشيد خوانده‌اند . هدف داريوش از ساختن اين كوشك بزرگ در زادگاه خود ، درست كردن پايتختى ادارى و سياسى نبود ، زيرا كه اينجا از مركز شاهى بسيار دور افتاده بود ؛ بلكه مىخواست مركزى براى تشريفات جشن نوروز كه جشنى شاهى ، دينى و ملّى بود ، درست كند . هرتسفلد معتقد است كه تخت جمشيد ، جايى بود كه به علل تاريخى و علايق ريشه‌دار ، در زادگاه دودمان هخامنشى ساخته شد و تنها در موقع برگزارى مراسم تشريفاتى ، مورد استفاده قرار مىگرفت . ( رك : جهاندارى داريوش ، شاپور شهبازى ، ص 68 - 67 ) . تخت يا صفّهء تخت جمشيد را مىتوان كثير الاضلاعى دانست كه ابعاد آن تقريبا