سيد جلال الدين آشتيانى

85

شرح مقدمه قيصرى بر فصوص الحكم ( فارسى )

افكار محققانهء اين فيلسوف شيعى دفاع نموده است . پرفسور كربن ، در بين مذاهب مختلف به عقايد شيعه كه همان اسلام واقعى است علاقهء كامل پيدا نموده‌اند و اين علاقه از مطالعه و تحقيق و تتبع و بررسى افكار حاصل شده است . خود ايشان در آثار خود تصريح كرده‌اند كه جنبهء باطنى اسلام همان تشيع است . « 1 » حضرت ختمى مرتبت در اواخر حيات ظاهرى خود بارها اعلام نمودند كه نزديك است من داعى حق را جواب بگويم . در بين شما مسلمانها دو چيز را به وديعه مىگذارم كه اگر به آنها تمسك نمائيد ، گمراه نمىشويد . آن دو چيز بنص رسول اللّه عبارت است از كتاب آسمانى اسلام « قرآن » و عترت آن حضرت كه وارثان علم او مىباشند . مطابق قول پيغمبر ، منبع علم و باب مدينهء دانش پيغمبر ، امير المؤمنين عليه السلام و اولاد طاهرين او مىباشند . به عقيدهء آقاى كربن منبع افكار و منشاء معارف كامل شريعت اسلام امامان شيعه هستند . به همين مناسبت ،

--> ( 1 ) . آقاى كربن در رشته‌هاى متعدد شرقى تحقيقات ارزنده‌يى نموده‌اند و از دانشمندان متفنن بشمار مىروند . در آئين و طريقهء باطنيه تحقيقاتى نموده كشف المحجوب سجستانى را با مقدمه‌يى فرانسوى در سال 1327 ه ش منتشر نموده‌اند . جامع الحكمتين ناصر خسرو قباديانى مروزى يمگانى را با مقدمه‌يى فرانسوى از خود و مقدمه‌يى به فارسى از استاد دانشمندان آقاى دكتر محمد معين ( 1332 ه ش ) ، منتشر كرده‌اند . حكمة الاشراق و رسالهء اعتقاد الحكماء و قصة الغربة الغربية شيخ اشراق را با تعليقات و مقدمه محققانه در دسترس اهل دانش قرار داده‌اند . كتاب مشاعر ملا صدراى شيرازى را با مقدمه و تعليقات كامل در دو سال گذشته بطبع رسانيدند . كتاب عبهر العاشقين روزبهان بقلى شيرازى ، ( 522 - 609 ه ق ) با مقدمهء به زبان فرانسوى از خود و مقدمهء فارسى از استاد محقق آقاى دكتر محمد معين بهمت اين استاد بزرگ منتشر شده است . چندين كتاب و رسائل ديگر با اسلوب عالى بسعى و كوشش اين استاد دانشمند در دسترس اهل دانش قرار گرفته است . آنچه كه آقاى كربن را از ساير مستشرقان متمايز مىسازد ، آنست كه آقاى كربن علاوه بر آنكه از همهء دانشمندان غربى بيشتر بآثار ملا صدرا توجه داشته و بكلمات او آشنائى كامل دارد ، در رشته‌هاى مختلف تحقيق و تتبع نموده‌اند . بايد از روى انصاف معتقد شد ، مستشرقى كه اطلاعات كافى از حكمت مشاء و فلسفهء بحثى و حكمت اشراق و فلسفه ذوقى و افكار و عقايد اهل عرفان و سلوك و اصول تعليمات ائمه و امامان شيعه و مسالك فرق مختلف اسلامى داشته باشد ، منحصر به آقاى كربن است .