محمد على شاه آبادى
27
شذرات المعارف ( فارسى )
بيمارىها سه چيز است : اول غرور مسلمين به حقانيت خود ، كه منشأ تحويل دادن ميدان دعوت است به معاندين كه موجب قناعت كردن به اسلام انفرادى و ترك تبليغات و امر به معروف و نهى از منكر شده و چنانچه غرور به شفاعت ، منشأ ارتكاب انواع رذايل اخلاقيه و اقسام معاصى كبيره گرديده ، به حدى كه افتخار به اشتهار به آن مىنمايند . با اينكه غرور به اسلام و شفاعت منجر به حرمان از هر دو خواهد شد كه سير كفر و فسق در ارواح ، اسرع است از سير و با در ابدان . « 1 »
--> ( 1 ) . مىفرمايد : نخستين چيزى كه سبب شده است مسلمانان به اين وضع نامناسب دچار شوند ، غرورى است كه از اعتقاد به حقانيت اسلام پديد آمده است ؛ به عبارت ديگر چنين تصور مىكنند كه چون اسلام دين الهى است و خداى تعالى فرموده است : « إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ » يعنى قرآن را نازل كرديم و خود نگهدار و حافظ آن هستيم ، بنابراين در نگهدارى و حفاظت از آن نقشى ندارند ؛ همچنين براساس چنين تصورى است كه دو سلاح كارساز همچون امر به معروف و نهى از منكر را در غلاف نهاده و از آن بهرهبردارى نمىكنند و اين در حالى است كه خداوند تعالى از مسلمانان به امت برتر و عناصر خير كه در ميان بشر برخاستهاند تعبير فرموده و اين آيه شريفه را درباره آنان نازل كرده است : كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ ( آل عمران ( 3 ) : 110 ) اين امتياز كه هر مسلمان موظف است در اجراى قوانين الهى نظارت و ديگران را به انجام كارهاى نيك تشويق كند و از اعمال زشت باز دارد و با اين حركت دائمى ، هم به رشد فضائل در جامعه كمك و هم از بروز زشتىها جلوگيرى كند ، در حقيقت نوعى نگهدارى از حيات قرآن است كه خداوند آن را برعهده مسلمانان نهاده تا به اين وسيله هم از كرامت اسلامى بودن خويش دفاع كنند و هم شكرانه اين نعمت را بجاى آورند ؛ پس همان گونه كه هركس خود را موظف مىداند كه در حفظ سرمايههاى مادى و موهبتهايى كه خداوند به وى ارزانى داشته بكوشد ، چگونه ممكن است از حيثيت اعتقادى خويش دفاع نكند و به اين سرمايه و الا و نعمت ارزشمند الهى بىتوجه باشد . اگر غرور به حقانيت بىتوجهى به آن را در پى آورد ، اين غرور از نادانى است و همين امر چنين تصور خامى را در خاطر انسانهاى جاهل پديد مىآورد .