محمد رضا قمشه اى
21
مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى )
( رسالة في ردّ جواز انتزاع مفهوم واحد من الحقائق المتباينة ) اين رسالة به ظاهر پاسخى حكمى بر نظريه حكيم ميرزا ابو الحسن جلوه است . به گزارش متن اين رسالة وى بر اين باور است كه از حقايق متباين مىتوان مفهوم واحد را انتزاع نمود ، مؤلف اين رسالة در طى اين رسالة به پاسخ از اين پندار برآمده و از آن جا كه براى نويسنده آن كمال احترام را قائل بوده « 1 » ، در پايان رسالة به انتصار از وى برآمده و گفتار وى را چنين توجيه نموده كه وى يا به مشرب قوم سخن گفته و يا ما منظور حقيقى وى را نمىفهميم چه شأن وى اجلّ از تفوّه به اين باور سست است . در تصحيح رسالة حاضر از تنها نسخه موجود از آن در پايان مجموعهء 5248 كتابخانه مركزى دانشگاه تهران بهره جستيم ، اين مجموعه در بردارنده تمهيد القواعد ، نصوص ، رسالهاى در سلوك ، رسالهاى در وجود ، رسالهء وجود حكيم جلوه و بالاخره رسالهء حاضر است . اين مجموعه به خامهء محمد حسينى ساوجى از شاگردان ميرزاى جلوه و حكيم صهبا در حدود سال 1315 ه . ق . تحرير گشته كه در صفحهء آغازين مجموعه تصريح به نگارش اين اثر حاضر توسط حكيم صهبا شده است . ( اشعار ) ت : اشعار گرد آمده در كتاب تاريخ حكماء و عرفاء متأخّر بر صدر المتألّهين 53 - 57 بر اساس مصادر گوناگون . ش : نسخهء جنگ ملكى استاد گرانمايه و دانشمند فرزانه جناب حاج آقا حسين شفيعى - زيد افضاله - كه بر پايهء روايتهاى شفاهى از اساتيدى همچون حكيم متألّه
--> ( 1 ) - حكيم قمشهاى در اين رسالة وى را « حكيم محقق » و « حكيم مدقق » خوانده است .