محمد رضا قمشه اى
21
مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى )
مرحوم جلال الدين همايى نيز نوشتهاى دربارهء وى دارد ، و در خاتمهء آن نظير گفتهء نويسندهء جغرافياى اصفهان را بازگو كرده است : حاج ملّا محمّد جعفر فرزند ملا محمّد صادق لاهيجى ، از مشايخ حكما و مدرّسان فلسفه است كه در اصفهان مىزيست و معاصر با فقيه و مجتهد معروف حاج محمّد إبراهيم كرباسى متوفاى جمادى الأول سنهء 1261 ق و از اساتيد آقا على مدرّس زنوزى و آقا محمّد رضا قمشهاى بود . اطلاعى كه اين حقير از سرگذشت احوال وى دارم زايد بر آن چه در مواضع مختلف كتاب « الذريعة » آمده و در « ريحانة الأدب » نقل شده اين است كه وى در فلسفه شاگرد ميرزا ابو القاسم مدرّس خاتونآبادى متوفاى 1202 ه . ق . و ملّا محراب گيلانى متوفاى 1217 ه . ق . و افضل الحكماء و المدرّسين آخوند ملّا على بن جمشيد نورى مازندرانى متوفّاى رجب 1246 ه . ق . بوده . [ حاج ملّا محمّد جعفر ] على التحقيق پيش از سنهء 1294 قمرى فوت شده است . وى فرزندى به نام حاج ميرزا محمّد كاظم داشت كه با دختر حاج محمّد إبراهيم كرباسى ازدواج كرد و داخل جرگهء فقها و علماى شريعت شده بود و از ميراث فلسفى پدر چيزى عايد او نشد يا از وى بروز نكرد . و سرانجام حاج آقا بزرگ تهرانى ، دربارهء وى و آثارش مىنويسد : الشيخ محمّد جعفر بن المولى محمّد صادق اللّاهيجانى ، من فلاسفة عصره كان من مشاهير مدرسى العلوم العقليّه - و لها آثار منها حاشية على إلهيّات شرح التجريد ، شرح المشاعر لصدر الدين الشيرازي و غيرهما . . . » « 1 » ب - ميرزا حسن نورى - رحمه اللّه - : استاد سيد مصلح الدين مهدوى مىنويسد :
--> ( 1 ) - نامهء فرهنگستان علوم ، ش 6 و 7 ، س 4 ، صص .