از اين مرض كه مخالف است نصوص قرآن را از حضور حقّ از براى هر چيزى و معيت او از براى كلّ - نه به مقارنت - پس از اين جهت است كه ناطق نشده است قرآن به اسم او ، ليكن او اعلاست از مقام عابدان ؛ پس به درستى كه شوق مبنى است بر محبّت و اقتضا مىكند سلوك و ترقّى را با « 1 » احتجاب نه وقوف با « 2 » حجاب ، مثل حال عابد . پس به درستى كه عابد واقف است در پس حجاب ، نه قاصد خرق او مثل مشتاق . ثمّ هو على ثلاث درجات : الدرجة الاولى : شوق العابد إلى الجنّة ، ليأمن الخائف ، و يفرح الحزين ، و يظفر الآمل . جمع كرد شيخ علل شوق عابد را به سوى جنّت ، و آن علل : طلب ايمنى است - اگر خائف باشد از عذاب - و طلب فرح است - اگر بوده باشد حزين به سبب فوت شدن ثواب - و طلب ظفر است به نعيم - اگر بوده باشد آرزوكننده و اميدوارنده از براى او - و نزديك نيست « 3 » كه خلاص شود عابدى از اين علل ، مگر كسى كه خلاص كند او را خداى تعالى و نجات دهد او را . و الدرجة الثانية : شوق إلى اللّه - عزّ و جلّ - زرعه الحبّ الذي نبت على حافات المنن ، فعلق قلبه بصفاته المقدّسة ؛ فاشتاق إلى معاينة « 4 » لطائف كرمه و آيات برّه و أعلام فضله . و هذا شوق تفثؤه « 5 » المبارّ ، و تخالجه « 6 » المسارّ ، و يقاويه الاصطبار . اين شوق مريد است ، و او شوقى است كه پيدا مىشود از اوّل درجات حبّ

--> ( 1 ) . اصل : به . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . اصل : است . ( 4 ) . اصل : - معاينة . ( 5 ) . اصل : يفثأه . ( 6 ) . اصل : يخالجه .