صفى الدين محمد طارمى
245
انيس العارفين ( تحرير منازل السائرين ) ( فارسى )
و يستطاع هذا بثلاثة أشياء : بطيب العود ، و حسن الإسلام ، و قوّة الصبر . يعنى : قادر نمىشود بر ايثار رضاى خداى تعالى بر رضاى كلّ مگر به اين اشياى ثلاثه : اوّل او : « طيب عود » است ؛ يعنى طهارت و نقاى اصل ، و نزاهت و صفاى فطرت ؛ تا منجذب شود به سوى عالم نور ، و ترجيح كند جانب حقّ را به صفا و نوريت خود بر غير . زيرا كه او هرگاه خشمگين كند همه را به اختيار رضاى خداى تعالى بر رضاى كل برمىگردند و سعى مىكنند در اتلاف او ؛ پس اگر پاك نباشند اصل او و صافى نباشد فطرت او به حسن ذات ، و دوست ندارد حقّ را به حسن صفات ، اختيار نمىكند موت را در طلب رضاى او بر حيات ، همچنانكه اختيار كرد صاحب « يس » و نظيرهاى او . و ثانى او : « حسن اسلام » است . زيرا كه اسلام اقتضا مىكند طلب رضاى خداى تعالى را ، و ايثار او را بر رضاى همه ، و اگرنه نمىباشد مسلم منقاد از براى خداى تعالى ، بلكه مىباشد منقاد غير . و ثالث او : « قوّت صبر » است ، و اگرنه تحمّل نمىكند ايذاى ناس را در او ، و مكايد و شدايدى كه مىرسد به او از جهت ايشان ، همچنانكه اصابت كرد به ياسر و سميّه - ابوى عمّار - و امثال ايشان . و الدرجة الثالثة : إيثار إيثار اللّه تعالى ؛ فإنّ الخوض في الإيثار دعوى في الملك ، ثمّ ترك شهود رؤيتك إيثار اللّه ، ثمّ غيبتك عن التّرك . « ايثار ايثار خداى تعالى » ذهاب و رفتن است از ايثار خود ، به آنكه ببيند ايثار خود را از براى غير خود بر نفس خود ، به ملك ايثار خداى تعالى . زيرا كه نيست از براى او وجودى ، چه جاى از فعل و اختيار او و ملك او . پس تعليل كرد خروج از ايثار خود را به آنكه « خوض در ايثار دعوى است در