غنىّ است از تعذيب عباد خودش ، پس بر اوست آنكه عفو كند از ايشان » و اعتراض مىكند بر او در وعيد او و مىگويد كه : « آنكه اليق به كرم اوست كه بيامرزد مر ايشان را و رحم كند « 1 » ايشان را جميعا . » پس گوييا كه اعتراض مىكند بر او در حكمت و ادّعا مىكند كه او اعلم است از او ، و اين از اقبح اعتراضات است ؛ پس معارض طلب مىكند چيزى را كه شايد كه او اراده كند خلاف او را ، و معترض منع مىكند حكم او را و ادّعا مىكند آنكه خلاف او اولى و اليق است به او . [ معناه ] و هو وقوع في الرعونة في مذهب هذه الطائفة إلّا ما فيه من فائدة واحدة ، و لها نطق باسمه التنزيل و السنّة و دخل في مسالك المحقّقين . « رعونت » وقوف است با حظوظ نفس ؛ و « رجا » عين اين وقوف است ؛ چرا كه او متعلّق است به چيزى كه موافق نفس است - از شهوات و لذّات و راحات دنيا - و بناى « 2 » طريقهء ايشان بر تجريد است از نفس ، و قطع علاقهء او - چه جاى از شهوت او - تا آنكه پاك و روشن شود وقت ايشان با حق‌ّتعالى . ليكن در او فايده‌اى هست كه از جهت آن فايده وارد شده است به ذكر او كتاب و سنّت ، و آمده است به مدح او شرع و نبوّت . و تلك الفائدة هي كونه يفثا حرارة الخوف حتّى لا يعدو إلى الأياس . يعنى : سرد و فسرده مىكند و فرومىنشاند حرارت خوف را ؛ به درستى كه او اگر رجحان دهد خوف را به رجا ، ميل مىكند به نااميدى ؛ و اگر رجحان دهد رجا را ، ميل مىكند به اغترار - و او امن است قبل از وقتش - همچنان‌كه در قول خداى تعالى است كه : أَ فَأَمِنُوا مَكْرَ اللَّهِ فَلا يَأْمَنُ « 3 » مَكْرَ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْخاسِرُونَ « 4 » .

--> ( 1 ) . اصل : كنند . ( 2 ) . اصل : - و بناى . ( 3 ) . اصل : فلا يؤمن . ( 4 ) . اعراف / 99 .