معصيت . چرا كه صادر نمىشود از ايشان هيچ حركتى مگر به مشيّت خداى تعالى . و الدرجة الثانية : إشفاق على الوقت أن يشوبه تفرّق ، و على القلب أن يزاحمه عارض ، و على اليقين أن « 1 » يداخله سبب . ( درجهء ثانيه اشفاق است بر وقت ) يعنى حذر است بر وقت از آنكه مخالطه كند او را نظرى و التفاتى به سوى غير . پس به درستى كه او تفرّق است ؛ و حضور با حقّ جمع است . ( و اشفاق است بر قلب ، آنكه مزاحم شود قلب را عارضى ) يعنى امرى كه مانع شود او را از ترقّى نمودن از ملالى يا فترتى « 2 » يا شبهه‌اى كه مناقض باشد حال او را . ( و اشفاق است بر يقين آنكه مداخله كند او را سببى ؛ ) و صاحب يقين متوكّل است بر خداى تعالى آنكه رزق مىدهد او را آنچه ضامن شده است او را از رزق ، و آنكه نگه مىدارد او را . پس منقطع مىشود از اسباب ، از جهت خوف اعتماد او بر سبب . و الدرجة الثالثة : إشفاق يصون سعيه عن العجب ، و يكفّ صاحبه من مخاصمة الخلق ، و يحمل المريد على حفظ الجدّ « 3 » . ( يعنى درجهء ثالثه ، اشفاقى است كه نگه مىدارد سعى او را از عجب ، و باز مىدارد صاحبش را از مخاصمهء خلق ، و حمل مىكند مريد را بر حفظ جدّ « 4 » . ) به اين طريق كه ببيند سعى خودش را توفيقى از خداى تعالى و عطاى از او ، نه از نفس خود تا عارض شود او را اعجاب و تفاخر كند به او بر خلق ، پس بگردد سعى او و بال

--> ( 1 ) . اصل : - أن . ( 2 ) . اصل : - يا فترتى . ( 3 ) . اصل : الحدّ . ( 4 ) . اصل : حدّ .