واما التيمّم « 1 » فلأجل عروض الدعوى للعبد من روية نفسه بالاقتدار الظاهر منه فيحرم من الرحمة الخاصة لعباد اللّه المكرمين فلم يصل إلى العلم الذي هو حيوة القلب في إماتة الدعوى غلوة سهم نظره الفكري ولو لم يتمكن من تحصيل العلم اللدني لنقصان في فطرته أو تخاف من نفسه الوقوع في الزندقة فيجب التقليد والنظر في أصل نشأة حتى يتحقق له ذلته فيتطهر بهذا النظر في نفسه ليعرف بذلك خالقه .

--> - بمعنى حقيقت اطلاق مىكنند ودست وپاى مظاهر صفات وقدرت واراده وفعل است در شستن آنها اشعارى است به پاك ساختن دل خود از نسبت وجود اين أمور وبالكلية در ذات وافعال معبود حقيقي مستهلك داشتن وچون مسامات روى وأطراف به چرك وكثافات مسدود مىشود وموجب ارتفاع بخار وى شود بدماغ واين مشوّش روح بود ومانع از توجه تام است بعالم روحاني ورطوبت آب وشستن ازاله اوساخ‌كننده فالحكمة ظاهرة وقد جاء في الخبر لأنه بوجهه يسجد ويخضع وبيده يسأل ويرغب ويرهب ويتبتل وبرأسه يستقبله في ركوعه وسجوده وبرجله يقوم ويقعد ويكى از معاصرين در علت وجوب غسل جنابت گويد چون در حالت جنابت همهء اعضا تشنج پيدا كرده با انجام عمل جنسي انقلاب عامي در تمامى اعصاب وعضلات پديد مىآيد واضطراب در حركات قلب وشرائين وعروق حاصل مىگردد وتموجاتى در خون وتهييجاتى در دماغ از آنجا كه نزول منى واين مادة منوى را با أعضاء رئيسه تن چون دماغ وقلب وكبد ارتباط خاصي موجود است بىشك اين حركات جماعي توليد بوى بدى مىكند وغسل رفع آن نمايد تا شايستگى ولياقت توجه بعالم قدس وطهارت پيدا كند در اين صورت طبيعت ايجاب مىكند اهتمام تمام دراين‌باره بعمل آيد وجلو مفاسدى كه ممكن است از أو ظاهر شود گرفته شود وازاين‌جهت شارع مقدس غسل را واجب فرمود تا ظاهر بدن ترطيب شود واعصاب را تليين دهد ودماغ وقلب را تلطيفى وتسكينى حاصل شود وهم اعضا وجوارح را پس از اضطراب آرامش دهد امروز در طب جديد ثابت شده است كه پليدى منى ووجود حيوانات ذره‌بينى در آن پيش از ديگر مواد نجس وآلوده است شستن تمام بدن لازم است لان الجنابة من نفس الانسان وهي تخرج من جميع جسده كما في الخبر . ( 1 ) بمعنى قصد است تيممت قيسا ومن دونه من الأرض من مهمه ذي شرف ودر اصطلاح همان عملي است كه در موقع فقدان آب جايگزين آن مىشود وظيفهء انسان اينست كه خاكسارى وفروتنى كند ز خاك آفريدت خداوند پاك * پس اى بنده افتادگى كن چو خاك چه شرط حضور در پيشگاه پروردگار خضوع وانكسار است واكنون نظر بعذرى كه از استعمال آب دارد ويا دسترسى به آب پيدا نكرده است مناسب‌تر آنكه تدارك وجبران آن باظهار تواضع وخضوع بيشتر كند وبدين‌وسيله آمادگى وتهيؤ خود را براي انجام