بحيث لا تَرى فِيها عِوَجاً وَ لا أَمْتاً « 1 » او بحسب شخصيّت قصرهاى لوازم بشريّت و كوشكهاى مقتضيّات طبيعت تمام از بنياد كنده بر باد فناء مىدهد . و بحسب التفات و توجّه ، خوشه‌چينان خرمن ولايت خود را اين قوّت عطا مىفرمايد ، و اللّه اعلم . و قال عليه السّلام : انا مخرج المؤمنين من القبور . امّا بحسب اتّحاد با حقيقت محمّدى صلّى اللّه عليه و آله مؤمنان امكانى « 2 » را كه از كفر امتناع باز آمده‌اند و ايمان « 3 » قبول فيض وجود رحمانى دارند از قبور عدم ذاتى به فضاى وجود بيرونى آورده بطريق توسّط و امّا بحسب تشخّص فردى به دعوت و هدايت و تربيت مؤمنان ارواح را از قبور بشريّت بيرون آورده به محشر ولايت و كمال رسانيده ، و اللّه اعلم . و قال عليه السّلام : انا الّذى عندى الف كتاب من كتب الانبياء . در بيان كلّيت و حيطهء علم خود كه به وراثت از مصداق علم اللّه محمّد المصطفى ( صلّى اللّه عليه و آله ) دارد ، مىفرمايد كه : نزد من است علم به جميع كتب ادوارى انبياء و كتب وجودى ايشان و كتب عرفانى ايشان كه همه مظاهر « 4 » اسماءاللّه‌اند و كتب منزّله بر ايشان و كتب اخبار ايشان و كتب سلوك و سير در هزار مقام ايشان و كتب نسبت ايشان به حقيقت مطلقه ولايت و كتب نسبت ايشان به كلّيت و جزئيّت نبوّت بطريق عموم و خصوص و كتب اختصاص ايشان « 5 » به زمان و به قوم مخصوص ، و

--> ( 1 ) - طه / 108 . ( 2 ) - ر ض : امكان . ( 3 ) - د : « ايمان » را ندارد . ( 4 ) - د : كه همه اسماء مظاهر الهىاند . ( 5 ) - د : « به زمان » را ندارد .