محمد بن محمود دهدار شيرازى

74

شرح خطبة البيان ( فارسى )

اعلى مراتب كمال وجودى ، بر همه مقدّمم . تقدّم اصل بر فرع و همچنين حجة اللّه منم بر هرچه بالاى زمينها است زيرا كه « 1 » هيچ‌يك از آنها را چيزى از موقوف عليه كمال وجودى نيست كه « 2 » نتواند آن را از من و اقوال من و افعال و احوال من فرا ( گيرد ) « 3 » ، و اللّه اعلم . و قال عليه السّلام : انا خازن علم اللّه ، انا قائم بالقسط . مىفرمايد : كه من خزانه‌دار علم الهيم ، يعنى تعيّن هر شيئى از اشياء را در علم اللّه مىدانم و آنكه در خزانه علم الهى هر معلومى صورت شأنى است از شئون ذاتيّه يا از شئون الوهيّت يا از شئون ربوبيّت همه را من خازنم و مىدانم كه هر يك را كدام مرتبه و حدّ و مقام معيّن است و صورت كدام شأن است و ضبط آنها هم بالحقيقة و بر وجه اندراج و هم بالوجود به طريق تضمّن و هم بالعلم از روى تشخّص مىنمايم و بموجب امر الهى آنچه از آن بايد رسانيد مىرسانم « 4 » و حقوق اشياء را چنانچه به ميزان عدل موافق آيد اداء مىنمايم زيرا كه من ايستاده‌ام بر سر حدّ طريق اعتدال « 5 » و ترازوى قسط در دست دارم و هر دو كفّهء احكام ماهيّت و وجود اشياء را به شاهين عدل بربسته‌ام ، چه صاحب مقام برزخ البرازخ منم كه منشأ حقيقت عدل است ، و اللّه اعلم . و قال عليه السّلام : انا دابّة الأرض « 6 » . مىفرمايد : كه بموجب اتّحاد با حقيقت محمّدى صلّى اللّه عليه و آله من اوّل حقيقتىام از

--> ( 1 ) - ر ض : هيچ‌يك را چيزى . ( 2 ) - د : بتواند . ( 3 ) - ر ض : گرفت ، نسخه ثانى ، گرفته . ( 4 ) - د : مىرساند . ( 5 ) - ر ض : طرازوى . ( 6 ) - مقتبس است از آيه 165 سورهء بقره .