شمس الدين محمد تبادكانى طوسى
232
تسنيم المقربين ( شرح منازل السائرين خواجه عبدالله انصارى ) ( فارسى )
الاسلام « 1 » قدّس سرّه « 2 » چندان مناسب نمىنمايد ؛ كه بر ثوب معار مترتب نمىماند . و اللّه أعلم . فصل صورت صدق در « بدايات » راستى در اقوال و اعمال « 3 » است . و در « ابواب » صدق قصود و عزايم و دواعى . و در « معاملات » صدق در « 4 » رعايت و مراقبه و ساير اعمال دل . و در « اخلاق » صدق قصد در سير طريق ولايت . و در « اصول » مبالغه در جهد و ترك رخصت . و در « اوديه » صدق فراست و علوّ همت . و در « احوال » اختيار حكم حال بر حكم علم . و در « ولايات » تصفيهء وقت از شوب كائنات . و در « حقايق » صدق استغراق در نور قدس . و در « نهايات » صدق در محو رسوم در عين بقا « 5 » به حق . باب الإيثار قال اللّه تعالى : وَ يُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ « 6 » . يعنى برمىگزينند اخوان و اصحاب خود را به مال و منافع خود بر نفس خود ، با وجود كمال « 7 » فقر و غايت احتياج . الإيثار تخصيص و اختيار . و الأثرة تحسن طوعا ، و تصحّ كرها . ايثار مخصوص گردانيدن غير است به ملك و منافع ملك خود ، و برگزيدن وى از نفس خود به آن . و اين معلول به علل است ؛ يعنى ايثاركننده تخصيص مىكند به ملك ، آن كس را كه بر نفس خود برمىگزيند و اختيار مىكند به تصور آنكه وى را اختيارى هست . پس وى را سه دعوى است : يكى دعوى ملك ، دويم دعوى فعل ، سيم دعوى اختيار . و اين جمله در حقيقت « 8 » علّت است و در طريقت ، آفت . « 9 »
--> ( 1 ) . ع : - چه . ( 2 ) . ع : ره . ( 3 ) . ع : اعمال و اقوال . ( 4 ) . ج : و . ( 5 ) . ج : - بقا . ( 6 ) . الحشر / 9 . ( 7 ) . ج : + و . ( 8 ) . ع : - در حقيقت . ( 9 ) . ع : - و در طريقت آفت .