تاريخ تأليف نيست و اين عدم تطابق تاريخى مشكلى ايجاد نمىكند ؛ آنچه شيخ آقا بزرگ در معرفى مؤلف كتاب آورده است ، كاملا با افضل الدين قاضى عسكر مطابقت دارد . در مقدمهء كتاب انموذج العلوم سخن از مسافرت به هند نيز رفته كه در راه تأليف كتاب مشكلاتى به وجود آورده است . كتاب مزبور در هفت موضوع است : كلام ، منطق ، حكمت ، هندسه ، عربى ، فقه و اصول فقه . « 1 » در مجموعه‌اى خطى به نام دستور هم برهانى در اثبات واجب الوجود آمده است كه به عربى و با خط و امضاى افضل تركه است . در پايان اين مقالهء كوتاه ردّيه‌اى از ميرداماد ديده مىشود . « 2 » افضل الدين محمد تركه در شاعرى نيز طبع خود را مىآزمود و با تخلّص « افضل » شعر مىسرود . اشعار پراكندهء او را كه بيشتر غزل و رباعى است ، مىتوان از تذكره‌هايى چون خلاصة الأشعار « 3 » ، عرفات العاشقين « 4 » ، هفت اقليم « 5 » ، منتخب اللطائف « 6 » و رياض العارفين آفتاب راى « 7 » به دست آورد . از رباعيات اوست : بر ما در وصل تا به كى نگشادن * گامى به مراد دل ما ننهادن عالم همه دشمنند و ما از تو به خشم * ما را به تو آشتى كه خواهد دادن * * * عشقش ز خيال حور عينم برهاند * وز آرزوى بتان چينم برهاند آزادى ديگر آنكه مجنونم كرد * از غصهء عقل دوربينم برهاند 1 - 5 . جلال الدّين محمّد وى از علماى معاصر شاه عباس صفوى بود . مهر و سجل جلال الدين در كنار مهر و

--> ( 1 ) . الذريعة ، ج 2 ، ص 404 . ( 2 ) . فهرست كتابخانه مركزى دانشگاه تهران ( نسخه‌هاى خطى ) ، ج 9 ، ص 822 . ( 3 ) . ورق 359 - 360 . ( 4 ) . ورق 169 ب . ( 5 ) . ج 2 ، ص 404 - 405 . ( 6 ) . ص 57 - 58 . ( 7 ) . ورق 359 - 360 .