مسح مقيم را ، يك شبانروز است ( ق ) و مسافر را سه شبانروز ( ق ) . و يكى ديگر آداب خلاف و استنجاست كه آن نيز داخل است در طهارت و آداب مستحبهء آن اينهاست : بايد كه در وقت قضاى حاجت نه پشت به قبله كنند نه روى و اگر چيزى در دست باشد كه نام خداى بر آن باشد دور كنند و در درون رفتن ، پاى چپ پيش نهند و در بيرون آمدن ، پاى راست و بگويند . « اعوذ باللّه من الخبث و الخبائث » و سه كلوخ بمالند و بعد از كلوخ با آب بشويند و اگر به آب اكتفا نمايند ، شايد و در بيرون آمدن بگويند : « الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَذْهَبَ عَنَّا الْحَزَنَ » . و اما تيمم و آن وقتى جائز مىشود كه وقت نماز دررسد و شخص آب نيابد يا خستگى داشته باشد و جراحتى كه آب رسانيدن زيان دارد . در اين صورت جائز داشته است كه به خاك تيمم كند و آن را نيز شرائط و اركان است . اما شرط آن چهار چيز است : اولا درآمدن وقت نماز است ( ق ) و دوم طلب آب است ( فمد ) و سوم وجود عذر است ( ق ) مثل مرض يا نايافتن آب و چهارم خاك پاك ( فحد ) كه غبار از آن برخيزد . و اركان آن هفت است به قول اصح : اول نيت است ( ق ) و دوم بسم اللّه گفتن ( صد ) و سوم دست بر خاك پاك زدن يك‌بار ، گشوده انگشتان ( صد ) . چهارم رو را ( ق ) به انگشتان مسح كردن . پنجم پشت دست را به كف مسح كردن ( صد ) و سودن . و به روايتى ديگر بايد دو ضربه ( ق ) بر خاك زند يكى بر روى بمالد و يكى دست تا مرفق بمالد و ششم ترتيب ( صفد ) و هفتم موالات ( صمد ) . و در بعضى روايات ترتيب و موالات واجب نداشته‌اند . باب دوم - در بيان نماز . ببايد دانست كه در هر شبانروزى پنج وقت نماز واجب مىشود : اول نماز صبح و وقت آن از ابتداى برآمدن صبح صادق است يعنى روشنى كه در مشرق منتشر مىشود و بعد از آن تاريك نشود تا برآمدن آفتاب . و آن دو ركعت