از وى « 1 » بگريزم « 2 » . و اين سخن نزديك است به اين حديث « 3 » ، قال صلّى اللّه عليه و سلّم « 4 » : « ما ملئ وعاء شرا ( گ ) « 5 » من بطن آدمى « 6 » » « 7 » و قواى « 8 » طبيعيه كه مودّعه « 9 » است در جگر از براى « 10 » تدبير غذا لشكر شيطان است پس اگر حظّ وافر « 11 » يابد از غذا ظلمات شديده بر قلب استيلاء آرد و خواب و كلالت حواس و كدورت پيدا شود « 12 » و اگر نيابد « 13 » ظلمات كمتر باشد يا نباشد . لاجرم قواى « 14 » طبيعيه محتاج نباشد در هضم غذا به استيباع قواى « 15 » ديگر ، پس مانع فكر صواب نيايد و عقل را از « 16 » تصرفات در مدركات او عاجز « 17 » نگردد و از مرتبه نباتيهء اهل غذا و رتبهء شهوانيهء حيوان خلاص شود ( ت ) و از تحت آيت ( آ : برگ 46 الف ) : « أُولئِكَ كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ « 18 » » ( 27 - 31 ) ( 7 : 179 ) خارج باشد و از تهديد آيت :

--> ( 1 ) آ ، ب ، ت ، گ : ازو . ل : آن كس . ( 2 ) غزالى ، احياء علوم الدين ، ج 3 ، ص 27 : ان الشيطان يجرى من ابن آدم يجرى الدم فضيقوا مجارية بالجوع و ذلك لأن الجوع يكسر الشهوة و مجرى الشيطان الشهوات و لأجل اكتناف الشهوات للقلب من جوانيه قال اللّه تعالى اخبار عن ابلس لأقعدنّ لهم صراطك المستقيم ( ص 28 ) ثمّ لآتينهم من بين ايديهم و من خلفهم و عن ايمانهم و عن شمائلهم . ( 3 ) گ : نزديك به اين حديث است . ( 4 ) ل : ندارد ، ت : صلعم . ( 5 ) گ : ص 411 . ( 6 ) ل ، ن : ملان . گ : آدمى ملان . ( 7 ) از حاشيه ب برگ 41 ب يعنى پر نشود هيچ ( خلا ) از بطن از روى شر . ابن ماجه ، ج 2 ، ص 1111 . ولى الدّين رازى : مشكاة المصابيح ، ص 434 . غزالى ، احياء علوم الدين ، ج 2 ، ص 4 . محمود كاشانى : مصباح الهداية ، ص 111 ( من حديث المقداد بن معديكرب ) . ( 8 ) ل ، ن : قوى ، ت : قوى . ( 9 ) ل : موعود . ( 10 ) ن : ندارد . ( 11 ) آ : وافره . ( 12 ) آ ، ب ، ت ، گ : آيد . ( 13 ) آ : نيامد ، ت ، گ : نيايد . ( 14 ) آ : قوت . گ : قوى . ( 15 ) آ ، گ ، ت : قوى . ( 16 ) ب : ندارد . ( 17 ) آ ، ب : حاجز . ( 18 ) قرآن مجيد : 7 ( سوره الاعراف ) : 179 . برگ ب : حاشيه برگ 41 ب . يعنى كافران همچو جانوراند بلكه كمتر ازيشان و نزد اهل تحقيق هرچه ادراك حقايق و معارف ندارند كه موجب قربت است به حق چشم و از كار و فهم به استماع و معتبر نيست بل هم اضلّ ، چو شيطنت كه موجب بعد است به سبب فساد عقايد و كثرت مكايد در ايشان موجود ، ت : برگ 39 ب .