و نه حمد ، و نه شكر منعم ، و نه ثنا . و اگر كسى گويد : منعم عليه مطالب است « 144 » به شكر منعم در شريعت ؟ جواب گوئيم كه : شكر منعم كه بر منعم عليه واجب است ، از جهت عبوديّت است نه از جهت انعام منعم . كه هركس كه شكر منعم حقيقى از جهت نعمت كند ، او عبد المنعم باشد ؛ نه عبد اللّه . أو على يدي الجبّار فينظر فى الموطن و ما يستحقّه ، أو على يدي الغفّار فينظر فى المحلّ « 145 » و ما هو عليه . فإن كان على حال يستحقّ العقوبة فيستره عنها ، أو على حال لا يستحقّ العقوبة فيستره عن حال يستحقّ العقوبة فيسمى معصوما و معتنى به و محفوظا و غير ذلك ممّا يشاكل « 146 » هذا النوع . و آنچه بريد اسم « الجبّار » رسد ، چون جبّار به دو معنى استعمال مىكنند : هم بمعنى « قهركنندهء متكبّران » ؛ و هم بمعنى « تدارك كردن شكستگى شكستگان » . پس اسم جبّار را نظر بر حال شخص باشد ؛ اگر شكسته و مسكين است ، جبر انكسار او كند . و اگر متجبّر و متكبّر است بر بندگان حق ، اسم الجبّار او را قهر كند ؛ و بشكند . و آنچه بر يد غفّار رسد ، نظر بر محلّ و استحقاق كند ؛ اگر آن شخص مستحق عقوبت باشد ، ستر كند بر وى ؛ و پرده از وى بر نگيرد ؛ تا رسوا نگردد . و اگر بر حالى باشد كه مستحق عقوبت نباشد ، ستر بر وى آن باشد كه او را نگاه دارد از حالى كه مستحق عقوبت گردد . يعنى : او را محفوظ و معصوم دارد .

--> ( 144 ) - ن : منعم عليه طالب است ( ت ) . ( 145 ) - ن : فينظر المحل ( عف ) . ( 146 ) - ن : مما شاكل ( عف ) .