قبايح نفس امّاره و نتايج حسنات نفس مطمئنّه . ( 17 ) پس اين نتايج حسنات صالحه هفت طبقهء آسمان روحانيّت فروگرفته است ، و همچنين كه اين نتايج حسنات صالحه هفت طبقهء آسمان فروگرفته است ، « 3 » اين نتايج سيّئات ذميمه نيز هفت طبقهء زمين بشريّت فروگرفته است ، « 4 » چنان‌كه مذمومات نفس امّاره به علويّات نفس مطمئنّه رسيده ، كه « ثُمَّ رَدَدْناهُ أَسْفَلَ سافِلِينَ » . « 5 » نمىبينى چه اشارتست به حال يوسف - عليه السلام - چنان‌كه مىگويد « وَ لَقَدْ هَمَّتْ بِهِ وَ هَمَّ بِها » ؟ « 6 » و آن قصد از تاثير صفت نفس امّاره ظاهر شد . اى عزيز ! اينجا اعتقاد فاسد را جولان مده و مپندار كه نفس او - عليه السلام - امّاره بود ، بلك نفس وى از جملهء نفوس پيغامبران بود - عليهم السلام - و آن مطمئنّه باشد ، امّا همچنان كه گفتيم تأثير ظلمت نفس امّاره بود كه بر اطمينان دل او فتاد ، تا وى را آن خاطر نفسانى درآمد . و ازينجاست كه از مرد صالح سيّئه در وجود مىآيد و از مرد طالح حسنه ظاهر مىشود . ( 18 ) پس همچنان كه گفتيم وجود انسانى مركّبست از دو عالم غيب و شهادت چون روح و قالب . بايد كه مناسب هر عالمى ازين دو عالم غيب و شهادت در وى نمودارى باشد . باز آمديم بدان كه طلب مناسبت آن كنيم . بدان كه مناسب قالب خاكى ظلمانى كثيف هفت طبقهء زمين بشريّت آمد ، و مناسب روح علوى نورانى لطيف هفت طبقهء آسمان روحانيّت آمد . پس مناسب هر يك ازيشان در عالم غيب مكمن و جايگاهيست ، كه عبارت از آن هفت دركهء دوزخ و هشت درجهء بهشت است ، كه ما آن را دوزخ ظلمانى و بهشت جاودانى مىگوئيم ؛ و اين هفت دركه « 18 » از دركات دوزخ ظلمانى و هفت درجه از درجات بهشت جاودانى كه هست ، پى در نهاد انسانى دارد - و اللّه اعلم . آمديم بسر سرّ آنكه دركات دوزخ هفت است و درجات بهشت هشت : چيست ؟ بدان كه درجهء « 20 »

--> ( 3 ) - است و همچنين كه . . . گرفته است L : و N - - ( 4 ) - است L : - N - - ( 5 ) - سورهء 95 ( التين ) آيهء 5 - - ( 6 ) ، 7 ) - سورهء 12 ( يوسف ) آيهء 24 - - ( 18 ) - هفت درجه L : هشت درجه N - - ( 20 ) - است L : - N - - چيست L : از چيست N