حسن بن حمزة الپلاسي الشيرازي ( شرف البلاسي ) ( مترجم : نجم الدين طارمى 811 ه - )
79
تذكره خواجه محمد بن صديق كججانى ( فارسى )
بلكه آن نقل باشد ، و علم آن باشد كه مختلف نباشد و اختلاف نيز در آن واقع نشود ، و علم اشيا تصوّر اشياست به اعيانها ، و هرچه متصوّر نباشد مجهول باشد ، و حكمت آفتابيست كه روز حقيقت ازو پيدا شود ، و جهل شبى است كه ظلمتهاى باطل در او جمع شود ، و حقيقت اشيا و دانستن آن آفتابيست روحانى و هواهاى نفوس و وهمها سايهء جسمانيست ، هركه پشت بر آفتاب كند در پى سايهء خود رود و هركه رو به آفتاب كند هرجا كه رود سايهء او در پى او رود . پس جهد كن تا حقيقت چيزهائى كه سروران و اكابر يافتهاند تو نيز دريابى ، و چيزى كه مردم را در او شك باشد چون ترا به يقين وجود او حاصل شود آن را در عبارت مياور ، اختصار به اشارت كن ، و در مجلسى كه جاهلان حاضر شوند خاموشى اختيار كن ، و توقّف مكن بر بحثى كه آشكار كنى انديشهء قومى را يا حقيقت كارى را و اگرچه منازعان ترا بر عدم توقّف عيب كنند . و بدانكه جاهلان به ظاهر قناعت كنند زيرا كه در تحصيل غرض تعجيل كنند ، و ايشان پيوسته در خوفها و ظلمتها باشند به ميان ، غم آنچه در نيابند و اندوه آنچه بر آن مالك نشوند ، و اهل بصيرت را نظر بر بواطن و عواقب