رَأَيْتُهُمْ لِي ساجِدِينَ » . . . عشق يعقوب بر يوسف - عليهما السلام - مر عاشقان را دليلى عظيم است در عشق انسانى ، زيرا كه عشق او جز عشق حق نبود ، و جمالش جمال حق را در عشق وسيلت بود . آن همه براى آن بود كه ( محمّد ) - صلوات اللّه عليه - يوسف را - عليه السلام - ( گفت ) كه « اعطى نصف الحسن » ، و حسن او را معجزات و آيات آمد . . . عشق يعقوب بر ان شاهد حق از ان آمد كه هر كه در ان مجلس ديده‌ور بود ، همچون زليخا جاى وى از چشمهء حسن وى در جان ساخت . « أَكْرِمِي مَثْواهُ » بر خوان ، و عقل را ازين عقيلت برهان ، كه چون حق آن شاهد را از جمال قدم جمال پوشيد ، از عاشق و معشوق عذر « وَ لَقَدْ هَمَّتْ بِهِ وَ هَمَّ بِها » نيوشيد . » « 1 » در جاى ديگر آرد : « مگر نشنيده‌اى كه يوسف - عليه السلام - هر روز زيباتر و نيكوتر بودى « وَ أَلْقَيْتُ عَلَيْكَ مَحَبَّةً مِنِّي » . در شيخوخت نور حسن از روى موسى - عليه السلام - ساطع‌تر بود ، چنان كه ايشان را هر دو پيوسته برقع بر روى بودى ، و اگر نه چنان بودى ، امّت در عشق از عبوديّت بازماندندى . » « 2 » روزبهان آيهء « نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ » را نقل مىكند « 3 » و مكرّر از آيات ديگر سورهء يوسف شاهد مىآورد « 4 » . محمّد ص روزبهان در خطبهء عبهر العاشقين آرد : « و صلّى اللّه . . . على رئيس مملكته محمّد ، المجتبى بخلّته ، المصطفى بمحبّته . . . » « 5 »

--> ( 1 ) - ص 28 - 9 . ( 2 ) - ص 48 . ( 3 ) - ص 9 . ( 4 ) - رك . فهرست آيات در پايان كتاب . ( 5 ) - ص 3 .