ماسينيون « 1 » درين باب گويد : « آيا بايد اين داستان را به روزبهان مصرى مرتبط دانست ، من چنين تصور مىكنم . » بنابراين وى مىپندارد كه قهرمان اين حادثهء عشقى ، شيخ كبير روزبهان مصرى كازرونى الاصل « 2 » بوده است . ماسينيون - چنان كه گفتيم « 3 » - در مورد سفر روزبهان بقلى به مكه هم شك كرده است ، ولى چنان كه در عنوان « سفرها » متذكر شديم سفر وى به مكه از جانب نوادهء روزبهان - يعنى مؤلف تحفة العرفان - تأييد شده و مؤلف شد الازار و ديگران هم آن را نقل كرده‌اند . امّا در باب عشق وى ، با اطلاعى كه از حسّ جمال‌پرستى و عشق روزبهان بقلى داريم ، و با تأييد فتوحات المكيه و نفحات الانس و طرائق الحقائق « 4 » دليلى نيست كه آن را مرتبط به روزبهان مصرى - كه در مآخذ ذكرى از عشق و جمال‌پرستى او نيست - بدانيم . فخر الدين عراقى در « عشاق‌نامه » آرد « 5 » : پير شيراز ، شيخ روزبهان * آن بصدق و صفا فريد جهان اوليا را نگين خاتم بود * عالم جان و جان عالم بود شاه عشاق و عارفان بود او * سرور جمله واصلان بود او چون بايوان عاشقى بر شد * روزبه بود و روزبه‌تر شد سالها با جمال جان افروز * روز شب كرده بود و شبها روز داشت او دلبرى فرشته نهاد * كه رخش ديده را جلا مىداد

--> ( 1 ) - ص 279 . ( 2 ) - رك . ص 4 و 11 همين مقدمه . ( 3 ) - رك . ص 11 همين مقدمه . ( 4 ) - مأخذ دو كتاب اخير همان فتوحات است . ( 5 ) - كليات عراقى چاپ نفيسى ص 316 .