عارف خبر داد . حكمتى شريف بيان كرد ، گفت : محلّ سرّ ربوبيّت از صورت آدم دل است ، و محلّ فعل كلّ ميان آن هر دو منظر روح بيافريد . اثر « وَ نَفَخْتُ فِيهِ » « 3 » و « انّى لأجد نفس الرّحمن » آن را انفاس روح كرد . « معرفت در دل » ، يعنى در محلّ عقل ، و « توحيد در سرّ » يعنى در حقيقت لطيفهء روح آن نفس كه « نفس الرحمن » است ، كه عارفانش جريان افعال خاصّ قدمى از مصدر قدم گويند . در مهبّ رياض دل كه بأنوار معرفت برگذرد ، و عالم اسرار بر سلطنت توحيد بيند ، آن نفس با سرّ توحيد و معرفت ممتزج شود . ( 688 ) از حدّت تجلّى بعالم صفات صعود كند . شادروان قدم مشك صفات ذات بيفشاند « 10 » . آن نفس كه رياح نيران محبّت است ، بمشاهده و طيّب وصال مطيّب كند . از مضيق جان خليل آوه كند ، زيرا كه در كنگرهء كالبد صورت محلّ بسط خود نبيند . فلق نور ناطقه سرّ « وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي » « 13 » « وَ كَلِمَتُهُ أَلْقاها » « 14 » بيندازد . هر كه در زوايا غيب به مهر مراقبت بيند ، هم چون مريم از دم روح القدس بعيسى عشقش آبستن كند . نبينى كه مهاركش قطار مطايا اسرار محامل انوار قدم در شاه‌راه عدم - عليه السّلام - چون نفخات تجلّى را از سوى قرن أويس « 17 » متعرّض بود ؟ گفت « انّى لأجد نفس الرّحمن من قبل اليمن . » صاحب قرن أويس بود ، كه در مهمهء حضيض قاف قدم و إله جلال ابد بود . هران نفسى كه چنين برنيابد « 19 » ، بوى طيب وصال نشنيده است .

--> ( 3 ) وَ نَفَخْتُ . . : سورهء 15 ( الحجر ) آيهء 29 ( 10 ) بعالم صفات . . . بيفشاند M : - S ( 13 ) وَ نَفَخْتُ . . : سورهء 15 ( الحجر ) آيهء 29 ( 14 ) وَ كَلِمَتُهُ أَلْقاها : سورة 4 ( النساء ) آيهء 169 ( 17 ) اويس S : - M ( 19 ) ؟ ؟ ؟ نيابد S : - M