يحيى السهروردي ( شيخ اشراق )

مقدمهء مصحح 11

مجموعه مصنفات شيخ اشراق

به تنهائى مؤثّر در تغيير جهت حكمت اسلامى باشد و نام و افكارش از آن زمان تا به امروز با سير انديشه در ايران زمين آميخته بود . شايد اگر بيش از اين مىزيست كارى در عالم تفكّر اشراقى و عرفانى براى نسل‌هاى بعدى باقى نمىگذاشت . شيخ اشراق يقينا يكى از برجسته‌ترين چهره‌هاى تاريخ حكمت اسلامى و فرهنگ ايران است چه از لحاظ قدرت تفكّر و ارزش انديشه و نظام فكرى و چه از جهت زيبائى كلام و توجّه به زبان فلسفى بعنوان مركب عالىترين انديشه‌هاى اشراقى و عرفانى كه در ذات خود از هر گونه تعيّن صورى و لغوى آزاد است و فقط با كنايه و استعاره مىتوان توسّط كلمات محدود به معانى بىحد و حصر آن اشاره كرد . او برخى از برجسته‌ترين آثار فلسفى را به زبان عربى بوجود آورد و نثر فلسفى او از لحاظ زيبائى صورى كم نظير است . وانگهى او به زبان فارسى عشق مىورزيد و كتب و رسائلى به اين زبان نگاشت كه بين متون فلسفى فارسى از لحاظ دقّت بيان و تنوع رموز و استعارات و سلاست و روانى سبك شايد بىهمتا باشد . و عجيب اينكه در حالى كه آثار عربى وى مخصوصا شاهكارهاى بزرگ او از قبيل حكمة الاشراق و هياكل النور در وطن او ايران و نيز در ساير كشورهاى اسلامى نهايت شهرت را داشته است ، آثار فارسى اين ستون حكمت در طى قرون بتدريج به فراموشى سپرده شده و چند رساله‌اى نيز از او كه در طى سى سال اخير به چاپ رسيده است اغلب بدون تصحيح دقيق و در مجموعه‌هائى بوده دور از دسترس همگان . با توجّه به اهميّت اين رسائل ، چه از لحاظ محتويات و چه از