شهاب الدين احمد سمعانى

مقدمهء مصحح 18

روح الأرواح فى شرح أسماء الملك الفتاح ( فارسى )

باشد ، چه او را سمعانى نخوانده‌اند . به گمان من بايد همهء اين نسخه‌ها را خواند و با هم مقابله نمود بلكه مؤلف را درست شناخت . اينك نسخه‌ها را مىشناسيم : 1 - شمارهء 234 و موزهء كابل ( بوركوى 136 ) نسخ شرقى حبيب ( طبيب ) بن احمد بن حسن بن حسين بن محمد بن احمد بن محمد بن عطا اللّه طبيب در ناگور در 17 ج 2 / 718 در 535 ص 19 س 26 ، 16 * 6 ، عنوان شنگرف با فهرست مطالب به خط نستعليق ، مورخ 1263 . در آغاز در شش برگ دو صفحهء آغاز متن نونويس ، عنوان بابها تنها در هامش آمده است . اين نسخه در شرح حال و آثار امير حسينى غورى هروى از مايل هروى ( ص 73 ) و سخنرانى او در سمينار نسخه‌هاى خطى كابل كه به چاپ خواهد رسيد و فهرست بوركوى فرانسوى ( ص 136 ) به نام امير حسينى پنداشته شده است ، با اينكه در خود آن از او نام برده نشده است . گويا چون ديدند كه امير حسينى چنين كتابى دارد و اين نسخه هم به روش عرفانى است آن را از او پنداشته‌اند . چنانچه دكتر فروغ حكمت ( راهنماى كتاب س 7 ش 1 ) و آقاى حسن سادات ناصرى ( حاشيهء آتشكده آذر ) نوشته‌اند : تاكنون نشانى و سراغى از آن نديده‌اند و در فهرستها هم آنچه من گشته‌ام نشانى از آن نديده‌ام . آغاز : بسمله افتتاح كرده شد شرح اسامى خداوند جل جلاله به فارسى براى انتفاع مسلمانان و اللّه الموفق . اول در « هو » سخن گفته شود پس بر ترتيب مختصر و موجز به هر اسمى اشارتى كرده آيد ان شاء اللّه تعالى . انجام : الصّبور بردبارى كه شتاب نكند به عقاب « يمهل و لا يهمل » . مهلت دهد و اما مهمل فرونگذارد . معنى صبر در لغت حبس است . « سبحانه تعالى اذا وصف انه صبور يحبس العقوبة عن صاحبها به طول امحائه اياهم » . . . چون بندهء موحد اعتقاد كرد كه حق تعالى صبور است موافقت شرط محبت است بايد كه صبر را مستحكم و مستمسك خود سازد چندان كه صبر را با صبر او نماند . آنگاه او صبر را صبر فرمايد يا صابر الصبور . . . آخر اى درويش سلطان سلاطين مصطفى بود « ع » و هر سلطانى را طبيبى بود مصطفى [ طبيب ] آدم بود ( ع ) ما زهر چشيديم و بار ملامت برداشتيم و تازيانه بخورديم تا چون محمد رسول اللّه صلى اللّه عليه و سلّم بر سرير نبوت تكيه زند و بخت در پيش او نهند و اللّه اعلم بالصواب . 2 - نسخهء توبينگن به نام « روح الارواح » از الشيخ الامام شهاب الدين ابو القاسم عبد اللّه بن المظفر السمعانى در شرح اسماء اللّه به شمارهء ug 1008 u 1907 به خط نسخ