كتاب را به شرح كردم تا به سخن پيران متقدمان تبرك كرده باشم ، و نيز مقتدى باشم نه مبتدى ، تا كس بر من عيبى نكند ، و هرچه گفتم مؤكد كردم به آيتى از كتاب خداى عز و جلّ ، يا به خبرى از رسول صلوات الله عليه و على آله ، يا به مسأله‌اى از فقه . و اندر اين كتاب ياد كردم اعتقاد در توحيد و ديانات و احوال و مقامات و حقايق و مشاهدات و رموز و اشارات و سخن مشايخ و حكايات بر طريق سنت و جماعت . » متن . ص 34 - 33 از اشارهء شارح در اين مقدمه پيدا است كه « شرح التعرف لمذهب التصوف » نعتى براى كتاب است ، و مؤلف دست‌كم بر كتاب خود در اين مقدمه ، و چه بسا بر اين نسخه ، نامى ننهاده است . و گويا گونه‌گونى نامهاى كتاب از اينجا ريشه گرفته باشد . مستملى بخارى خواجه امام اجل زاهد فقيه عالم ابو ابراهيم اسماعيل بن محمد بن عبد الله المستملى البخارايى از بزرگان دين و دانش و عرفان به روزگار خود بود . سمعانى دربارهء مستملى بخارى با استناد به مأخذى كهن در « انساب » خود مىگويد : « وى اهل فقه و حديث بوده است و در اصول فقه تمايل به مذهب متكلمين داشته است ، و در اين كتاب شرح تعرف بعضى بدعتها ذكر كرده است كه بايد از آنها برحذر بود » . تاريخ درگذشت مستملى بخارى را سمعانى به سال 434 ه دانسته است ؛ و اگر اين سخن درست باشد ، مىتوان مستملى را از همعصران خواجه عبد الله انصارى و ابو سعيد ابى الخير و ابو ريحان بيرونى و ابو على سينا و فرخى و منوچهرى شاعر شمرد . استاد علامه شادروان مجتبى مينوى دربارهء آثار مستملى بخارى نوشته است : « دو كتاب ديگر به او نسبت داده شده است : يكى كتابى است در تفسير قرآن به زبان فارسى ، كه آن را رشيد الدين وطواط شاعر و دبير معروف به او نسبت مىدهد ؛ و ديگرى كتابى است موسوم به « كشف المحجوب » ، كه نسخه‌اى از آن در كتابخانهء قليچ على پاشا در استانبول موجود است و محتمل است كه اين هم فارسى باشد ، ولى در چه موضوعى