عبد الجليل قزوينى رازى
213
نقض ( بعض مثالب النواصب في نقض بعض فضائح الروافض ) ( فارسى )
منزل است نه بر جبر و تشبيه و تعطيل . امّا جماعتى كه بىشبهه شيعى مذهب بودهاند عاصم است و كسائى و حمزه و باقيان از حجازى و شامى همه عدلى مذهب بودهاند نه مجبّر بودهاند « 1 » نه مشبّهى كه در آن روزگار مذهب مجبّرى هنوز نيافته بودند و واقدى و علىّ بن الحسين المغربى شيعى بودهاند . و امّا زهّاد و عبّاد « 2 » و اهل اشارت و اهل موعظت همه عدلى مذهب بودهاند و مذهب سلف صالح گفتهاند ، و از جبر و تشبيه تبرّا كردهاند چون عمرو عبيد ، و و اصل عطا ، و حسن بصرى ، و شيخ بو بكر شبلى ، و جنيد ، و شيخ روزگار بايزيد بسطامى ، و بو سعيد بو الخير . و شيعه در اين جماعت ظنّ نيكو دارند از بهر آنكه عدلى و معتقد بودهاند ، و جماعتى از آن طايفه كه بلاشبهه شيعى مذهب و اصولى و معتقد بودهاند معروف كرخى است ، و يحيى « 1 » معاذ رازى ، و طاووس اليمانى ، و بهلول مجنون ، و مالك دينار ، و منصور عمّار تا در حكايت آمده است كه همان شب كه منصور عمّار را به خاك سپردند يكى از مريدانش او را بخواب ديد كه در قصور جنان طواف ميكرد با زينت تمام ، پرسيد كه : منصور قصور و حور و نور بچه يافتى ؟ - قال : بصلوة اللّيل و حبّ علىّ بن أبى طالب . و غير اين جماعت كه بذكر اسامى همه كتاب مطوّل شود . و از أئمّهء لغت « 3 » خليل احمد شيعى بوده است ، و ابن السّكيّت صاحب اصلاح - المنطق ، و سيبويه ، و عثمان جنّى ، و غير ايشان چون اديب ماهابادى و پسرانش محمّد و علىّ ، و ابن سمكة القمّى ، و اديب عمّى « 4 » ، و أديب بو عبد اللّه افضل الدّين الحسن ابن فادار « 5 » القمّىّ عديم النّظير ، و غير ايشان از فضلا و فحول ادبا كه بذكر اسامى ايشان نتوان رسيد .
--> ( 1 ) - ع ث م ب : « بوده است » . ( 2 ) - براى ملاحظهء ترجمهء زهاد و عباد مذكور در اينجا رجوع شود بتعليقهء 91 . ( 3 ) - براى ملاحظهء ترجمهء ائمهء لغت مذكور رجوع شود بتعليقهء 92 . ( 4 ) - ب م : « القمى » ح د : « على » . ( 5 ) - م ب : « افضل الدين الحسين بن على » ح د : « حسين فادار » .