جهت آنچه به او مىرسد بعد از تو از اشقياء امّت 96 ، و چنانچه فرمود الم أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ وَ لَقَدْ فَتَنَّا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ 97 . البتّه فلز تا به كوره نرود خالص نگردد . روزگار آئينه را محتاج خاكستر كند ، بلى بيشتر جلوه دهد آيينه را خاكستر . و حضرت خاتم ( ص ) به سيد الشهداء روحى له الفداء فرمودند از براى تو درجاتى است كه به آنها نخواهى رسيد مگر به شهادت 98 . و ظاهر است كه بايد اذيّت و شهادت از دشمنان حاصل شود . در سورهء محمّد ( ص ) است وَ لَوْ يَشاءُ اللَّهُ لَانْتَصَرَ مِنْهُمْ وَ لكِنْ لِيَبْلُوَا بَعْضَكُمْ بِبَعْضٍ 99 ( الآية ) : اگر بخواهد خدا هرآينه انتقام مىكشد از كفّار و لكن انتقام نكشيد و شما را امر به جهاد نمود تا امتحان كند بعضى از شما را به بعض . و از آن طرف اگر كسى العياذ باللّه بد برآمد و خود را دشمن خدا و اولياء خدا نمود ، نباشد چيزى مگر آن كه نسبت به او شرّ محض است ، حتّى خدا و اولياء خدا و كتاب خدا و بهشت خدا و مواعظ و قرآن و ادعيه همه از براى او شرّ محض است ، زيرا كه همه دشمن اويند و بهشت مايهء حسرت او است و مواعظ و قرآن و ادعيه عين و بال او است زيرا كه گوش نكند و مخالفت نمايد و در معاصى به كار برد . و كذا وجود امثالش از كفّار هم براى خودشان شرّ است زيرا كه همديگر را اعانت نمايند در ضدّ حق ، حتّى وجود خودش از براى خودش . پس نسبت به او و اللّه جز شرّ محض متصوّر نشود چنانچه در حقّ نيكان جز خير محض و اللّه متصوّر نشود . از هر طرف كه شود كشته سود اسلام است ، چنانچه ضرر كفر است . و از اينجا معنى آيات بسيار و اخبار بيشمار را خواهى فهميد . در بقره مىفرمايد يُضِلُّ بِهِ كَثِيراً وَ يَهْدِي بِهِ كَثِيراً 100 يعنى حق تعالى به يك مثل گمراه مىكند بسيارى را و هدايت مىكند بسيارى را . يعنى نيكان به او هدايت يابند و بدان به او گمراه شوند . و در براءة فرمود وَ إِذا ما أُنْزِلَتْ سُورَةٌ فَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ أَيُّكُمْ زادَتْهُ هذِهِ إِيماناً فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَزادَتْهُمْ إِيماناً وَ هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ وَ أَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزادَتْهُمْ رِجْساً إِلَى رِجْسِهِمْ وَ ماتُوا وَ هُمْ كافِرُونَ 101 . ببين چگونه بيان كرد كه يك آيه نسبت به مؤمن خير محض است و همان آيه نسبت به كافر شرّ محض است . بلى آنچنان را آنچنانتر مىكند . و باز در بنى اسرائيل فرمود وَ نُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ ما هُوَ شِفاءٌ وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ لا يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إِلَّا خَساراً 102 ببين چگونه ادا كرد كه يك قرآن شفاى مؤمن است و خسارت ظالم و كافر . پس بديهى شد كه خير و شرّ كار دل است ، پس دل اكسيرى است كه باعث