الشيخ محمد بن عبد الفتاح ( سراب التنكابني ) ( فاضل سراب )
16
ضياء القلوب ( فارسى )
جايگاه كلام و مناظره در بين عالمان شيعى دربارهء علم كلام مطالب زيادى گفته شده ، آنچه مىتوان از لابلاى كلمات محققان بدست آورد اين است كه : علم كلام ، علمى است كه از آن ، براى اثبات عقائد دينى از طريق آوردن برهان و دفع شبهات ، استفاده مىشود . بنابراين مبناى علم كلام فقط ادلهء عقليه نيست بلكه مىتواند مشتمل بر آيات ، روايات و مناظراتى باشد كه در آن حتى از كلمات خصم نيز استفاده شده است . بر اين علم فوائد زيادى مترتب است كه پيشينيان با توجه به فوائد و اهميت آن ، تحصيلش آن بسيار مىكوشيدهاند ، علمى كه در جامعهء كنونى متأسفانه بسيار كمرنگ شده و نتيجهء آن ركود علمى و ضعف اعتقادى گشته است . جهت روشنتر شدن موضوع به پارهاى از فوائد آن اشاره مىرود : 1 - دست كشيدن از تقليد كوركورانه و تبعيت از آباء و اجداد ، و گذشتن از خطّ جاهليت و رسيدن به جايگاه بلند يقين و ايمان . 2 - راهنمايى كسانى كه در جستجوى دليل و برهان هستند و خواهان دين حق . 3 - خاموش و ساكت نمودن دشمنانى كه با ادلّهء خود سعى در اطفاء نور خدا دارند . 4 - پايهگذارى صحيح و خشتگذارى مناسب علم شرع كه اساس علوم و اشرف دانشهاست . 5 - پاك گشتن نيت و اعتقاد كه اميد قبولى اعمال است . 6 - تحصيل رضايت الهى و رسيدن به بهشت ابدى .