العلامة الحلي ( شارح ومترجم : على محمدى )
57
شرح كشف المراد ( فارسى )
به اجزاء متناهى يعنى به حدّى مىرسد كه اين تقسيم پايانپذير است . « قول منسوب شهرستانى » . 5 - جسم يك واحد متصل بسيط است و ذات الاجزاء نيست . « قول خواجهء طوسى » . و اقوال ديگرى هم وجود دارد منتهى غرض اصل ما كه حقيقت جسم عند المتكلمين باشد روشن شد . و امّا اصل دهم : برهان حدوث با برهان حركت فرقهائى دارند كه عبارتند از : 1 - برهان حركت با قدم زمانى عالم قابل جمع است و از قضا خود ارسطو كه برهان حركت را اقامه نموده طرفدار قدمت زمانى عالم است و به نقل سير حكمت در اروپا ج 1 ص 38 : به عقيدهء ارسطو عالم وجود حادث و مخلوق نيست ، قديم و ازلى و ابدى است و حركت موجودات هم لا يزال مىباشد ولى برهان حدوث تكيهگاهش حدوث زمانى عالم است . 2 - در برهان حدوث روى حركت مكانى اشياء تكيه شده ولى در برهان حركت روى اصل حركت تكيه شده يعنى اصولا موجود متحرك و متغير محتاج به محرك است خواه حركت مكانى و يا ساير حركات عرضى . 3 - بقول آية اللّه جوادى در ده مقاله ص 179 : در برهان حدوث تكيه روى اين اصل است كه هر حادث و پديدهاى نياز به محدث و مبدء قديم دارد و بود و نبود حركت در آن يكسان است و حتى بر مبانى زنون و پارمنيدس هم كه منكر حركات تدريجى است و طرفدار سكونهاى پياپى است اين برهان اقامه مىشود ولى برهان حركت روى حركت و تغيير و تحول اجسام متكى است چه حادث باشند و چه قديم « فالنسبة بينهما عموم من وجه » .