العلامة الحلي ( شارح ومترجم : على محمدى )

559

شرح كشف المراد ( فارسى )

حدودى بحث شد . 4 - مستضعفين فكرى يا جاهلان قاصر : كسانى كه با حقّ عناد و لجاجت نداشته ولى راهى براى شناختن حق هم نداشتند اينها نيز از نظر فقهى احكامى دارند و از نظر بهشت و جهنم بايد از روايات وضع آنها روشن شود كه آيا در قيامت آزمايش مىشوند و بهشتى يا جهنمى مىشوند و يا در اعراف بسر خواهند برد كه فعلا جاى تفصيل آن نيست . 5 - مسلمانى كه مرتكب كبائر است : كه مورد بحث ما در اين كتاب همين قسم است و سؤال اينست كه آيا اصحاب الكبائر مخلّد در نار خواهند بود يا خير ؟ . قبل از جواب به سؤال مقدمه‌اى را آورده و در آن صغيره و كبيره را معنا مىكنيم : جناب علامه ( رحمه اللّه ) براى صغيره و كبيره سه معنا ذكر كرده كه عبارتند از : 1 - كبيره و صغيره نسبت به طاعات و در مقابل طاعت ملاحظه مىشود يعنى هنگامى كه گناهى را در برابر طاعتى مىسنجيم اگر كيفر اين گناه از ثواب آن طاعت بزرگتر باشد آن را كبيره مىناميم و اگر كوچكتر باشد آن را صغيره مىناميم البته با اين قيد كه فى كل وقت چنين باشد زيرا اگر در يك زمانى ثواب اين طاعت بزرگتر و كيفر معصيت كمتر بود و در زمان ديگر بالعكس نتوان گفت اين گناه صغيره يا كبيره به اين معناى اول است آن هم بقول مطلق بلكه مقيد مىشود بعنوان مثال انفاق قبل الفتح با انفاق بعد الفتح مساوى نيست و قرآن گفته : لا يَسْتَوِي مِنْكُمْ مَنْ أَنْفَقَ مِنْ قَبْلِ الْفَتْحِ وَ قاتَلَ و لذا ممكن است گناهى در مقايسه با انفاق قبل الفتح صغيره محسوب مىشود ولى همان گناه در مقايسه با انفاق بعد الفتح كبيره باشد و اين منظور ما نيست .