العلامة الحلي ( شارح ومترجم : على محمدى )
466
شرح كشف المراد ( فارسى )
صادقند . عرفائى كه داراى عرفان صحيح مىباشند به امام العارفين منتهى مىشوند و به قول ابن ابى الحديد معتزلى : ان قيل جهاد و حرب فهو سيد المجاهدين و المحاربين . ان قيل وعظ و تذكير فهو ابلغ الواعظين و المذكرين . ان قيل فقه و تفسير فهو رئيس الفقهاء و المفسرين . ان قيل عدل و توحيد فهو امام اهل العدل و الموحدين . و ليس على اللّه بمستنكر ان يجمع العالم فى واحد . پس مولى على ( عليه السلام ) معلم همگان است البته اين با ديد ظاهرى است و گرنه با ديد باطن على ( عليه السلام ) دومين شخصيت جهان امكان و آموزگار همهء انبياء و فرشتگان است و خود شاگرد مكتب رسول خدا است . 5 - خود مولى على ( عليه السلام ) در مواردى خبر داده از اينكه او داناترين افراد امت بشمار مىآيد بعنوان نمونه : يك جا فرموده : سلونى قبل ان تفقدونى فانى بطرق السماء اعلم من بطرق الارض و اين ادّعا را پس از على ( عليه السلام ) هر كه بر زبان آورد رسوا شد ، جاى ديگر فرموده : اگر مردمان مرا حاكم قرار داده بودند هرآينه ميان اهل تورات بر طبق تورات آنها و ميان اهل انجيل طبق انجيلشان و ميان اهل زبور طبق زبورشان و ميان مسلمين طبق قرآن حكم مىنمودم سوگند به ذات حق آيهاى از قرآن نمىيابيد كه در شب نازل شده باشد يا در روز ، در زمين هموار يا كوهساران مگر اينكه من از آن خبر داشته و از شأن نزول آن هم اطلاع دارم . آرى تمام اينها دالّ بر جامعيت مولى نسبت به معارف و احكام الهى در طول تاريخ بشريت است .