آن بكند نيز باراده حق و مشيت او است . نكته ديگر : كوشش در تحصيل روزى در شرع گاه واجب است و گاه مستحب و گاه مباح و گاه حرام امّا مكروه تعقل نمىشود و جمهور خردمندان جهان بر اين رفته‌اند كه كسب جائز است و حرام نيست امّا بعض صوفيه آن را حرام مىدانند به دو علت يكى اينكه اموال اين جهان همه آميخته از حرام و حلال است چنان كه تميز آن ممكن نيست و حرام آن اندازه كم نيست كه قابل اعتنا نباشد براى آنكه ظالم و فاسق كه از حرام پرهيز ندارند بسيارند و علت ديگر آنكه در كسب اعانت ظالم است كه گمرك و خراج مىگيرد و اعانت ظالم حرام است ، علامه مىفرمايد : اين سخن صحيح نيست زيرا كه كسب كردن براى دفع ضرر است و دفع ضرر واجب و در قرآن است : وَ ابْتَغُوا مِنْ فَضْلِ اللَّهِ و آيات در طلب روزى بسيار است و نيز گوئيم مال آميخته به حرام را خداوند براى كسى كه نمىداند حلال فرموده براى دفع ضرورت و مشقت و مساعدت ظالم بىقصد حرام نيست و آن كسى كه به كسب معاونت ظالم كند به قصد معاونت او كسب نكرده است بلكه قصد ديگر داشت . اگر گوئى در معاونت ظالم قصد شرط نيست زيرا كه معاونت حرام است با قصد و بىقصد چنان كه ظالمى تازيانه خواهد براى زدن مظلوم يا شمشير خواهد بر كشتن بىگناهى و كسى آن شمشير به او دهد اگر چه به قصد معاونت در كشتن نباشد حرام است گوئيم اين سؤال و احتمال سفيهانه است زيرا كه معقول نيست كسى ظالم را مهياى كشتن مظلوم ببيند و شمشير بدست او بدهد و قصد معاونت نداشته باشد و خطور ببال كه عوام قصد پندارند نيز سفيهانه است مثل آنكه گويند در مسافرت نمىخواهم ده روز بمانم اما قصد ماندن مىكنم يعنى ده روز را در خاطر مىگذرانم - ضمنا انواع كسبهاى حرام و واجب و مستحب و مباح در مكاسب مرحوم شيخ انصارى و غيره به تفصيل آمده .