و انه تعالى على كل شيء قدير و انّه لو اراد خلق آلاف امثال هذه العالم لخلقها بلا مادّة و لا مدّة با اين ملاحظه جاى اين سؤال هست كه چه عاملى موجب شده كه خداوند بعضى از ممكنات را بيافريند و نه بعض ديگر را ؟ آيا آن عامل مخصّص قدرت حق است ؟ خير ، زيرا كه اوّلا نسبت قدرت به همهء ممكنات على السواء است فلا وجه لتخصيص القدرة الايجاد بهذا البعض الموجود . و ثانيا شأن قدرت تأثير گذاردن و آفرينش است امّا اينكه چقدر ايجاد كند و چند عالم بيافريند اين مربوط به قدرت نيست . آيا عامل مخصص علم حق است ؟ خير ، زيرا حقيقت علم انكشاف معلوم در نزد عالم است و اصولا شأن علم بما هو علم تأثير و ايجاد نيست تا بحث شود كه او موجب شد يا نه ، آيا عوامل ديگر سبب شد ؟ خير هيچ عاملى تناسب ندارد تنها عاملى كه صلاحيت مخصصيت را دارد همانا علم به مصلحت است يعنى چون خدا حكيم است و بر اساس مصلحت عالم‌آفرينى دارد و در ازل عالم بود كه ايجاد اين مقدار از ممكنات مصلحت دارد اين علم به مصلحت داعى شد كه همين بعض را بيافريند و علم به مصلحت همان اراده است پس وجود اراده خدا ثابت شد . دليل دوّم : همهء ما بالبداهة مىدانيم و مىبينيم كه همين بعض ممكنات هم همه از اوّل ايجاد نشده بلكه هر موجودى در ظرف زمانى خاصى ايجاد مىشود [ فى المثل وجود مبارك خاتم الانبياء در دوره‌اى خلق و مبعوث مىشود كه بشريت مراحلى را طى كرده و آمادهء برداشتن آخرين گام در راه كمال است نه