ضياء الدين جرجانى

35

رسائل فارسى جرجانى ( فارسى )

ضياء الدين در اين رساله اصول دين را هشت اصل مىداند . وى معاد را از اصول پنج‌گانه حذف مىنمايد و تولّا ، تبرّا ، امر به معروف و نهى از منكر را بدان اضافه مىكند ، و براى هر يك از اصول فوق به استثناى تبرّا توضيح مختصرى را ارائه مىدهد . در اين رساله از آيات قرآن بسيار استشهاد شده است . 9 . اصول دين ( 2 ) ؛ اين رسالهء مختصر در فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ( 18 / 93 ) به شمارهء 11 / 7507 مضبوط است . كاتب آن شمس على نامى است كه اين رساله را در تاريخ 12 جمادى الاولى 1323 ه . ق نگاشته و آقاى دانش‌پژوه - خداوند او را رحمت كناد - در اين مجموعه آن را اصول دين ناميده است . اين رساله از صفات ثبوتيه و سلبيهء خداوند آغاز مىشود . سپس به اصول دين ، ايمان تفصيلى و اجمالى و واجبات نماز مىپردازد . مؤلف در پايان ، مذهب پيامبر ( ص ) را منشعب از مذهب ابراهيم خليل ( ع ) مىداند . به طور كلى ، رسالات ضياء الدين در مباحث اصول و فروع دين اسلام است . توضيحات او جنبهء كلامى دارد . وى بر علم منطق مسلط است و از عقايد فرق اسلامى بسيار مطلع مىباشد . در واقع ، رسالات او اثبات مذهب اماميه و نفى ساير مذاهب است . ضمنا رسالات ضياء الدين در اين مجموعه ، بر حسب سال نگارش تدوين شده است . روش تصحيح اكثر نسخه‌هاى اين مجموعه به صورت نسخهء منحصر به فرد است ، به استثناى رسالهء عقايد دينيه كه در هفت نسخه مىباشد و به ترتيب سال كتابت مورد استفاده قرار گرفته است و نيز رسالهء اصول و فروع كه در دو نسخه وجود دارد . در تصحيح اين مجموعه سعى شده است كه تا حد امكان رعايت امانت شود تا سبك اصلى نگارش نويسنده محفوظ ماند . حفظ اين نوع نگارش در واقع حفظ ميراث