مكانى و تجافى عن مساند أمثالهم و تباعدى عن مراتب أشباههم ، لا يدعونى و لا ينسونى ذكرى ، بل يسندون إلىّ من ذلك ما لم يسمعه منّى آذانهم و ينسبوننى إلى ما لم تبصره بأبصارهم و يدعون لى كل اسم يشتهون و يفترون علىّ أشياء ما نطق به لسانى مع خلّصان جيرانى فضلا عن جانب أقربائى . فسبحانك اللّهم إنّى أشكو إليك بثّى و أتوكّل عليك فى أمرى و أشهدك و كفى بك شهيدا و لم تزل على قلبى رقيبا عتيدا » . مؤيد ديگر نقلى است كه صاحب رياض الجنة در شرح حال وى آورده است . زنوزى مىنويسد : از ثقات استماع رفت كه مولانا ميرزا حسن در ميان مردم ، مطعون به تصوف بود . و مولانا ملا محمد طاهر قمى آن جناب را تكفير مىنمود . و جناب مولانا ميرزا حسن در تيراندازى و نشانه زدن با تفنگ كمال شهرت و مهارت داشته ، روزى ملا طاهر قمى عامهء اهل قم را مأمور كردند كه رفته و مولانا را با خانه و كوچ از شهر قم اخراج و خود مولانا اگر اطاعت نكند بكشند . اهل قم بأجمعهم به جانب خانهء مولانا رو نهادند مولانا حصار خود را بسته و تفنگى در دست گرفته بودند . . . « 1 » اين نقل هر چند به افسانه شبيه است لكن از آن ، مىتوان محدوديتى را كه به ميرزا حسن و نزديكانش در آن عصر ايجاد شده بود به خوبى دريافت . همچنانكه نوشته‌هاى خود او نيز مؤيد آن هستند . موضوع ديگرى كه اهميت دارد ، آن است كه ميرزا حسن با اينكه جدّش ملا صدرا بنيانگذار حكمت متعاليه و پدرش عبد الرزاق لاهيجى از فلاسفه و متكلمين بنام عصر خود بودند ، اما ميرزا حسن در آثار فلسفى خود يادى و نقلى از

--> ( 1 ) . رياض الجنة ، ميرزا محمد حسن زنوزى متخلص به فنا ، نسخهء خطى شمارهء ( 7772 ) كتابخانهء حضرت آيت الله مرعشى ، روضهء رابعه ، ذيل ملا عبد الرزاق لاهيجى و فرزندش ميرزا حسن .