استاد فقيد عباس اقبال آشتيانى ( ره ) در تاريخ مفصّل ايران ( ج 1 ص 401 - 403 تهران - 1312 ش ) گفته : « اتابكان يزد اتابكان يزد شعبه‌اى هستند از ديالمهء كاكويه و اين ديالمه چون سر سلسله يعنى جدّشان ابو جعفر عضد الدين علاء الدوله محمّد بن دشمنزيار رستم بن مرزبان ديلمى پسر خال سيّده خاتون مادر مجد الدولهء ديلمى بود و خال را هم بلغت ديلمى كاكويه ميگويند امير علاء الدوله بعلاء الدولهء كاكويه و سلسلهء فرزندان او بديالمهء كاكويه معروف شده است . ابو جعفر عضد الدين محمّد يعنى علاء الدولهء كاكويه در سال 398 از طرف سيّده خاتون دختر عمّهء خود بحكومت اصفهان منصوب شد و او كه مردى فاضل و فضل دوست بود قريب سى و پنج سال در آن شهر و همدان حكومت ميكرد و ابو على سينا مدّتى در خدمت او بود و كتاب دانشنامهء علائى را آن حكيم به فارسى بنام اين امير تأليف كرده است . پس از علاء الدولهء كاكويه بين پسران او ابو كاليجار علاء الدين گرشاسف و ابو حرب و ظهير الدين ابو منصور فرامرز نزاع درگرفت و ابو حرب براى كوتاه كردن دست برادر بزرگتر يعنى ظهير الدين [ ابو ] منصور گاهى بطغرل اوّل سلجوقى و گاهى بديالمهء آل بويه متوسّل ميشد تا آنكه بالاخره طغرل در سال 442 اصفهان را از ظهير الدين گرفت و در محرّم 443 در عوض يزد و ابرقو را به او واگذاشت و از اين تاريخ ديالمه‌اى كه بر يزد حكومت كرده‌اند باتابكان يزد معروف شده‌اند . ابو كاليجار گرشاسف در عهد پدر حاكم همدان بود ، سلاجقه او را در 437 از آن شهر راندند و او بپناه ديالمهء آل بويه بفارس رفت و از طرف فولادستون بحكومت اهواز منصوب شد و در آن شغل بود تا در 443 وفات كرد . بعد از ظهير الدين ابو منصور فرامرز ، اتابكى يزد بپسرش امير علاء الدوله على رسيد و او در سال 469 دختر جغرى بيك يعنى عمّهء سلطان ملكشاه را كه سابقا