السيد جلال الدين الحسيني الأرموي المحدث

1079

تعليقات نقض ( فارسى )

كوههاى كوتاه است كه در طرف مغرب قلعهء گرد كوه و در طرف شرقى شهر دامغان قلعه‌هاى مهرنگار و منصوره كوه ساخته شده است . كوههاى آستانه پرآب و دامنه‌هاى آن چمن‌زار و اغلب داراى زهاب زيادى است . آب چشمه على با اين زهاب‌ها جمع مىشود و تشكيل رودخانهء كوچكى مىدهد كه به شهر دامغان مىآيد بر ساحل يسار رودخانه - يعنى طرف شرقى آن - در دشت آهوانو دو كوه منفرد است كه بر قلّهء كوه غربى آن قلعهء مهرنگار ( - مهرين ) و بر قلّهء كوه شرقى آن قلعهء منصوره كوه واقع است . از بانى و تاريخ اين دو قلعه خبرى نداريم . ابن اسفنديار نام اين دو قلعه را مهرين و منصوره كوره ضبط كرده است « 1 » و مير ظهير الدين مرعشى آن دو را به نام نهره بن و منصوره كوه خوانده است « 2 » . در تاريخ طبرستان ابن اسفنديار نام قلعهء دوم منصوره كوره ، بدون شكّ اشتباه نسّاخ است و راء « كوره » زائد است . و در تاريخ طبرستان ورويان و مازندران مير ظهير الدين ، ضبط « نهره بن » نيز صحيح به نظر نمىرسد و احتمال دارد همان كلمهء « مهرين » به دست نسّاخ به اين شكل درآمده است . امروز « مهرين » را « مهرنگار » و « منصوره كوه » به همان نام قديمى خود معروف و مشهور است . طرز دست يافتن اسماعيليان بر اين دو قلعه بر ما مجهول است . اينقدر اطّلاع داريم كه ملكشاه غازى رستم ( 511 - 534 ) از ملوك مازندران اين قلعه را به قهر از اسماعيليان گرفته است « 3 » و شرح اين واقعه از اين قرار است : پس از آنكه كار دولت شاه غازى رستم به نظام رسيد ، خوارزمشاه اتسز قاصد فرستاد و جهت دفع غزّان از او كمك خواست . شاه غازى مدد فرستاد و با غزان جنگ كردند . از امراى غزطوطى بك و نوغذ و سنجر نزد شاه غازى رستم فرستادند كه

--> ( 1 ) - تاريخ طبرستان ابن اسفنديار ص 111 . ( 2 ) - تاريخ طبرستان و رويان مرعشى ص 42 . ( 3 ) - تاريخ طبرستان ابن اسفنديار ص 42 - 43 .