نماز زكات و روزه و از براى متكلّف يعنى كسى كه بتكلّف به خود بسته باشد صفتى را مانند علم و سخاوت و غيره سه علامت است منازعه مىكند با بالاتر از خود و ميگويد چيزى را كه نميداند و بخشش مىكند چيزى را كه نميرسد او را و پيدا نميكند او را و از براى منافق سه علامت است زبانش مخالف دل است و كلامش مخالف كارش است و پنهانش مخالف با آشكار است و از براى ظالم سه علامت است نافرمانى مىكند بالاتر از خود را و قهر و غلبه مىكند بپائين‌تر از خود و اعانت و يارى مىكند ظالمين را و از براى ريا سه علامت است در عمل كسالت دارد هر گاه تنها باشد و نشاط و شوق دارد هر گاه كسى با او باشد و حرص دارد بر امرى كه بدعت و تازگى داشته باشد و از براى غافل سه علامت است سهو و لهو و نسيان يعنى غفلت و بازى و فراموشى ( 1 ) و نيز فرمود در احسان و نيكى بمردم سه خصلت است از براى مرد كه از هر زراعتى نموّ و بركتش زيادتر است و از هر حصارى براى دفع دشمن محكمتر و از هر گنجى نيكوتر است ليكن صلاحيّت پيدا نميكند مگر بسه چيز تعجيل نمودن در آن « 1 » و كوچك شمردن آن و پنهان نمودن آن چه آنكه هر گاه تعجيل در احسان نمودى آسان نمودى آن را و چون كوچك شمردى آن را و بزرگ گردانيدى آن را و چون پنهان نمودى آن را تمام نمودى آن را ( 2 ) و نيز فرمود مؤمن مصيب يعنى آنكه طريق حق را پيموده

--> ( 1 ) اين مطلب بتجربه رسيده كه هر گاه انسان قصد صدقه و احسان نمايد هر چه زودتر از خود جدا نمايد و بدهد سهلتر باشد بر او و هر چه طول كشد بر او سخت‌تر مىشود و بسا شود كه ترك كند و فرمايش حضرت هر گاه كوچك شمردى آن را بزرگ گردانيدى احتمال دارد آنكه نزد خداى تعالى بزرگ شود يا آنكه نزد آن كسى كه به او عطا مىشود چنان كه در روايت خصال است