قسمت قسمت : جدا كردن سهم هر يك از شركا . قسمت عبارت است از جدا كردن سهم شركا از مال مشترك . مراد از جدا كردن ، معيّن ومشخص كردن سهم هر كدام به صورت جداگانه است ، نه اينكه سهم آنان در واقع معيّن ودر ظاهر مشتبه باشد وبا قسمت ، جدا ومشخص شود ؛ بلكه با قسمت ، سهام مشخص ومعيّن مىگردد . 1 مباحث واحكام عنوان ياد شده در قالب فصلى مستقل در بابهاى شركت وقضاء آمده است . ماهيت : قسمت نه از سنخ بيع است ونه از سنخ معاوضه ؛ بلكه معامله‌اى مستقل است ؛ از اين رو ، آثار خاص بيع ، همچون شفعه ( - - ) شفعه ) ، خيار مجلس ( - - ) خيار مجلس ) وخيار حيوان ( - - ) خيار حيوان ) ونيز احكام معاوضه از قبيل ربا - بنابر قول به اختصاص آن به معاوضات - بر آن جارى نمىگردد . 2 اقسام : در قسمت ، سهام بايد به گونهء تعديل ( برابر ومساوى ) از هم جدا شوند . تعديل سهام يا بر حسب اجزا وكميت آنها از جهت پيمانه ، وزن ، شمارش ويا مساحت است كه از آن به « قسمت افراز » تعبير مىكنند ويا بر حسب قيمت وارزش مالي آنها است كه « قسمت تعديل » ناميده مىشود . نوع نخست ، در مثلىها ، مانند حبوبات وروغن‌ها ونيز قيمىهايى كه اجزاى آنها برابر ويكسان مىباشد ، مانند يك توپ پارچه جارى مىشود ، ونوع دوم در قيمىها در صورت تعدد ، مانند تعدادى گوسفند ، به شرط آنكه قيمت بعضي از آنها برابر بعضي ديگر باشد ، مانند اينكه دو نفر در سه گوسفند شريك‌اند و

--> ( كتاب القضاء ( آشتيانى ) / 138 ( 2 ) . المبسوط 8 / 129 ؛ شرائع الاسلام 4 / 874 ؛ إرشاد الأذهان 2 / 145 ؛ اللمعة الدمشقية / 82 ؛ مهذب الاحكام 27 / 99 ( 3 ) . مسالك الأفهام 13 / 462 ( 4 ) . العروة الوثقى [ ( تكملة ] ( 3 / 79 ( 5 ) . الأنوار اللوامع 14 / 86 ؛ جواهر الكلام 40 / 200 ؛ العروة الوثقى [ ( تكملة ] ( 3 / 79 ؛ تفصيل الشريعة ( القضاء والشهادات ) / 174 ( 6 ) . تفصيل الشريعة ( القضاء والشهادات ) / 182 ( 7 ) . العروة الوثقى [ ( تكملة ] ( 3 / 87 ؛ تحرير الوسيلة 2 / 423 - 424 ؛ تفصيل الشريعة ( القضاء والشهادات ) / 187 ( 8 ) . العروة الوثقى [ ( تكملة ] ( 3 / 86 ؛ تحرير الوسيلة 2 / 424 ؛ تفصيل الشريعة ( القضاء والشهادات ) / 188 .