صلات : سجده بر گياهى كه خوردنى وپوشيدنى نباشد صحيح است . به تصريح برخى سجده بر قبقاب ومانند آن ، كه لباس متعارف محسوب نمىشود صحيح است . 2 برخى در صحّت آن ترديد كرده‌اند . 3 قُبُل - - ) آلت تناسلى قبله قبله : كعبه معظّمه . مقصود از كعبه به عنوان قبله ، بنا وساختمان آن نيست ؛ بلكه فضايى است كه بنا در آن واقع شده ، ومحاذى آن تا آسمان وزمين زير آن تا آخر زمين . 1 از آن در باب طهارت ، صلات ، حج ، نكاح وقضاء سخن گفته‌اند . ماهيت قبله : بسيارى از قدما وبرخى از متأخران گفته‌اند : كعبه قبلهء كساني است كه در مسجد الحرام ، ومسجد الحرام قبله كساني است كه در حرم ( - - ) حرم ) وحرم قبلهء كساني است كه بيرون از حرم‌اند ؛ 2 ليكن بعضي قدما وأكثر متأخران گفته‌اند : عين كعبه قبله كساني است كه متمكن از استقبال آن باشند ، مانند أهل مكّه وجهت كعبه قبلهء كساني است كه دور از مكّه‌اند . 3 بنابر قول دوم ، در اينكه مراد از جهت كعبه چيست ، اختلاف بسيارى وجود دارد . سمتى كه كعبه در آن قرار دارد ؛ 4 سمتى كه گمان مىرود كعبه در آن سمت باشد 5 وسمتى كه نمازگزار با به كار گرفتن نشانه‌هاى تعيين شده در شرع ، به آن سمت توجه مىكند 6 از جملهء أقوال در مسئله است ؛ ليكن - به تصريح برخى - ثمرهء درخور توجهى بر اين أقوال مترتب نيست ؛ زيرا همه فقها گفته‌اند : بر كسى كه دور از مكّه مىباشد ، واجب است براي تعيين قبله ، نشانه‌هاى وارد شده در اين زمينه را به كارگيرد . 7 قلمرو كعبه : آيا حجر إسماعيل جزء كعبه است تا نماز گزاردن به سوى آن نيز صحيح باشد يانه ؟ اختلاف است . أكثر فقها حجر را جزء كعبه ندانسته‌اند . 8

--> ( 1 ) . مسالك الأفهام 1 / 130 ؛ جامع المقاصد 1 / 179 ؛ ذخيرة المعاد / 173 ؛ جواهر الكلام 6 / 307 ( 2 ) . العروة الوثقى 2 / 393 ؛ مستمسك العروة 5 / 500 ؛ تحرير الوسيلة 1 / 150 ( 3 ) . العروة الوثقى 2 / 393 .