السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
83
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
صفات حروف صفات حروف : ويژگيهاى هر حرف هنگام تلفظ . عالمان تجويد براى حروف صفاتى برشمردهاند كه عبارتاند از جهر ، همس ، شدت ، حدّ وسط شدت و رخوت ، استعلا ، استفال ، اطباق ، انفتاح ، انذلاق و اصمات . حروف همس ده تا است : « ف ، ح ، ث ، ه ، ش ، خ ، ص ، س ، ك ، ت » ( - - ) همس ) . حروف ديگر حروف جهراند . حروف شدت هشت تا است : « الف ، ج ، د ، ت ، ط ، ب ، ق ، ك » . حروف متوسط پنج تا است : « ل ، ن ، ع ، م ، ر » . حروف ديگر ، حروف رخوتاند ( - - ) رخوت ) . حروف استعلا هفت تا است : « ق ، ص ، خ ، ض ، ط ، ع ، ظ » ( - - ) استعلاء ) . باقى حرف ، حروف استفالاند ( - - ) استفال ) . حروف اطباق چهار تا است : « ص ، ض ، ط ، ظ » ( - - ) اطباق ) . بقيه حروف انفتاحاند ( - - ) انفتاح ) . حروف انذلاق شش تا است : « ل ، ر ، ن ، ب ، م ، ف » . حروف ديگر ، حروف اصماتاند . از عنوان ياد شده به مناسبت در باب صلات سخن گفتهاند . عالمان تجويد ، رعايت صفات ياد شده را هنگام تلفظ لازم دانستهاند ؛ ليكن نزد فقها رعايت آنها واجب نيست ، مگر صفتى كه تلفظ صحيح حرف متوقف بر آن باشد . آيا رعايت صفات ياد شده مستحب است ؟ برخى در استحباب آن نيز اشكال كردهاند ، مگر آنكه حكم به استحباب از باب تسامح در ادله سنن ( - - ) قاعدهء تسامح ) پذيرفته شود . 1 ( - - ) تجويد ) صفا و مروه صفا و مروه : دو كوه معروف در مكّه . صفا و مروه نام دو كوه كوچك ، متصل به مسجد الحرام است . صفا در قسمت جنوبى مسجد الحرام و مروه در ناحيهء شمال شرقى آن قرار دارد .
--> ( 1 ) . مجمع الفائدة 2 / 219 ؛ جواهر الكلام 9 / 398 ؛ كتاب الصلاة ( شيخ انصارى ) 1 / 366 - 367 ؛ مهذب الاحكام 6 / 323 .