السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
620
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
پرداخت خمس بعد از اخراج آنها از غنيمت است . 22 بعضى گفتهاند : خمس قبل از رضخ و بعد از دستمزدها ، سلب و هزينهها خارج مىشود . 23 پس از اخراج خمس ، باقى ماندهء غنايم ( چهارپنجم ) ميان رزمندگان و كسانى كه در جبهه جنگ حضور يافتهاند - هرچند نجنگيده باشند ، حتى كودكانى كه بعد از غنيمت گرفتن و قبل از تقسيم آن متولد شدهاند و نيز كسانى كه پيش از تقسيم غنايم به عنوان نيروى كمكى به رزمندگان پيوستهاند تقسيم مىشود . 24 چگونگى تقسيم غنايم بنابر قول مشهور آن است كه پياده يك سهم و سواره دو سهم مىبرد . مراد از پياده اعم از بىمركب و داراى مركبى جز اسب - همچون الاغ و قاطر - است . به دارندهء دو اسب يا بيشتر سه سهم داده مىشود . در قرار دادن سهم براى اسبها صرف حضور در جبههء نبرد كفايت مىكند ؛ هرچند از آنها استفاده نشده باشد . 25 برخى گفتهاند : اسبهاى غير قابل استفاده در جنگ ، از قبيل اسبهاى پير ، لاغر و ناتوان و نيز كره اسبهايى كه توانايى سوارى دادن ندارند ، سهمى از غنيمت نمىبرند ؛ ليكن برخى ديگر ، براى اين نوع اسبان نيز سهم قائل شدهاند ؛ زيرا اينها مصداق « اسب » هستند . 26 اسب غصبى سهمى از غنيمت نمىبرد ، مگر آنكه صاحب آن از رزمندگان باشد ، كه سهم اسب به او داده مىشود . 27 سهم اسب كرايه داده شده و يا عاريه گرفته شده براى جنگ ، از آنِ رزمنده است نه عاريه و كرايه دهنده . 28 ديگر احكام : بهتر است غنايم در همان جبههء نبرد تقسيم شود و تأخير قسمت بدون عذر كراهت دارد . 29 آيا غنايم به محض به چنگ آوردن از كافر به ملك مشاع مستحقان آن در مىآيد يا تملك آن متوقف بر قسمت غنيمت و جدا كردن سهم هر يك از مستحقان است ؟ مسئله اختلافى است . قول دوم به مشهور نسبت داده شده است . 30 چنانچه در ميان غنايم اموالى باشد كه زكات به آنها تعلّق مىگيرد ، وجوب زكات منوط به گذشت سال است ؛