السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

414

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

عفو و زكات : در چهل رأس گوسفند ، يك گوسفند و در 121 رأس دو گوسفند به عنوان زكات واجب مىشود . بين دو نصاب بخشوده است . بنابر اين ، زكات بيشتر از چهل و كمتر از 121 رأس تنها يك گوسفند خواهد بود . در ديگر نصابهاى گوسفند نيز بين دو نصاب معفوّ است 5 ( - - ) زكات ) . عفو و صداق : چنانچه زوج ، پيش از آميزش با همسرش او را طلاق دهد ، نصف مهر به او بر مىگردد ؛ ليكن در صورتى كه زوجه حق خود را ببخشد ، تمامى مهر به زوج بر مىگردد . در اين صورت ، چنانچه مهريه ، دين بر ذمّهء شوهر باشد يا عين باشد ، ليكن تلف شده باشد ، عفو آن با واژه‌هاى عفو ، اسقاط ، ابراء و مانند آن ، بدون نياز به قبول بنابر قول مشهور ، صحيح است ؛ اما اگر مهر عين موجود در خارج باشد ، عفو آن با واژه‌هاى هبه و تمليك با قبول از طرف زوج صحيح خواهد بود . در اينكه در اين فرض ، با لفظ عفو نيز صحيح مىباشد يا نه ، اختلاف است . برخى گفته‌اند : اگر عفو كننده كسى است كه عين در دست او نيست ، عفو با واژه‌هاى عفو ، هبه يا تمليك به شرط قبول زوج ، صحيح است و اگر عين در دست عفو كننده باشد ، عفو تنها با لفظ هبه يا تمليك صحيح است ، نه با لفظى ديگر . در اين صورت علاوه بر قبول از طرف زوج ، قبض ( تحويل گرفتن ) هم لازم است ؛ 6 ليكن برخى با لفظ عفو نيز صحيح دانسته و عفو را به معناى عطا گرفته‌اند . 7 در صورت نابالغ بودن زوجه ، عفو بعض مهر [ بعض از نصف مهر ] توسط ولىّ او صحيح است ، ليكن در اينكه عفو اختصاص به پدر و جدّ پدرى دارد يا هر كسى كه عهده‌دار و سرپرست امر زوجه است ؛ از برادر ، وصىّ و غير آن دو ، مىتواند عفو كند ، اختلاف است . قول نخست ، مشهور است . 8 ب . عقوبات چنانچه كسى براى مصلحتى از مصالح دنيوى ، سوگند ياد كند كه فرزند يا بردهء خود را تنبيه نمايد ، بهتر است عفو كند و شكستن قسم كفّاره ندارد . 9