است ، و بر شرح تلخيص ملا سعد تفتازانى كه مشهور است به كتاب مطوّل « 1 » نيز حاشيه نوشته ، و بر شرح قديم تجريد نيز حواشى دارد . « 2 » تصانيف او معروف است به نهجى كه حاجت به بيان ندارد ، « 3 » و سيد محمد نور بخش « 4 » و شيخ محمّد معروف به ابن ابى جمهور « 5 » به تشيع او گواهى داده‌اند . « 6 » [ 2 ] محمد بن سيد الشريف الجرجانى « 7 » السيد الفاضل امير شمس الدين محمّد بن السيد الشريف الجرجانى به حليهء فضل و كمال آراسته بود و در بدايت علوم و درجات فنون سير كرده ، و علم فاضل خضر حبلوردى « 8 » كه از

--> ( 1 ) . تلخيص المفتاح تأليف محمد بن عبد الرحمن معروف به خطيب قزوينى ( متوفى 739 ) . مسعود بن عمر معروف به سعد الدين تفتازانى ( متوفى 791 ) دو شرح بر تلخيص المفتاح نوشته است بنامهاى المختصر و المطول ، كه هر دو از كتب درسى حوزه‌هاى علميه در معانى و بيان و بديع است . حاشية المطول مير سيد شريف جرجانى در چاپ سنگى تهران و چاپ حروفى قاهره همراه با متن مطول منتشر شده است . ( 2 ) . مراد از شرح قديم تجريد تسديد العقايد يا تشييد القواعد تأليف شيخ شمس الدين محمود بن عبد الرحمن اصفهانى ( متوفى 749 ) است . اين شرح و حاشيهء مير سيد شريف جرجانى بر آن مخطوط است و منتشر نشده است . ( 3 ) . مشهورترين اثر مير سيد شريف جرجانى « شرح المواقف » است . از ديگر آثار او : التعريفات ، حاشية شرح حكمة العين ، شرح مفتاح العلوم ، حاشية الكشاف زمخشرى ، كبرى در منطق ، صرف مير ، شرح كافيه . ( 4 ) . سيد محمد بن عبد الله موسوى خراسانى مشهور به نوربخش از عرفاى قرن نهم و سلسلهء نور بخشيه از فرق صوفيه به او منسوب است . ( متولد 795 قائن و متوفى 869 سولقان ) . براى آشنايى با احوال وى رجوع كنيد به ريحانة الادب ج 4 ص 243 . مجالس المؤمنين ص 149 ، رياض العارفين ص 154 ، طرائق الحقائق ج 3 ص 30 . ( 5 ) . محمد بن زين الدين على بن ابراهيم بن حسن بن ابراهيم بن ابى جمهور احسايى يا لحصاوى ( زنده در 904 ) فقيه ، محدث و متكلم صوفى مشرب شيعى ، صاحب عوالى اللئالى العزيزية فى الاحاديث الدينية و مجلى مرآة المنجى و رسالة الاقطاب الفقهية و الوظائف الدينية على مذهب الامامية . براى آشنايى با احوال وى رجوع كنيد به دائرة المعارف بزرگ اسلامى ، ج 2 ص 634 - 637 . ( 6 ) . قاضى نور الله شوشترى در مجالس المؤمنين ج 2 ص 218 نيز تشيع او را ترجيح داده است . اما صاحب روضات الجنات اين ترجيح را بلا دليل دانسته است . ج 5 ص 304 . ( 7 ) . شمس الدين محمد بن على فرزند و شاگرد مير سيد شريف جرجانى . از آثار اوست : ترجمهء دو رساله منطقى پدرش يعنى كبرى و صغرى از فارسى به عربى بنامهاى الدرّة و الغرّة ، تتميم حواشى پدرش بر المتوسط فى شرح الكافية ، و مصنف الشرح النفيس على ارشاد التفتازانى در نحو ، رجوع كنيد به روضات الجنات ج 5 ص 301 و 304 . ( 8 ) . شيخ نجم الدين خضر بن محمد بن على رازى حبلوردى از علماى اوائل صفويه ، از آثار اوست : جامع الدرر فى شرح الباب الحادى عشر ، مفتاح الغرر كه منتخب شرح قبلى است ، جامع الاصول فى شرح ترجمة رسالة الفصول محقق -