ملا اسماعيل تعليقاتى بر حواشى آقا جمال خوانسارى نگاشته و در آن آراء آقا جمال را مورد بحث و انتقاد قرار داده است . اين تعليقات از جمله قوىترين آثار ملا اسماعيل به حساب مىآيد . 4 - تعليقات المشاعر « 1 » 5 - تعليقات الاسفار « 2 » آثار ملا اسماعيل اصفهانى مورد توجه حكيمان پس از وى برده است . او به دقت نظر و ژرف‌انديشى مشهور است . 2 - ملا عبد الله مدرس زنوزى ( متوفى 1257 ) وى پسر بير مقلى ملقب به بابا خان متولد زنوز از توابع مرند آذربايجان است . بعد از تحصيل ادبيات در خوى ، فقه و اصول در كربلا ، قم و اصفهان نزد سيد على طباطبايى صاحب رياض و ميرزاى قمى صاحب قوانين و سيد محمد مجاهد صاحب مناهل و سيد محمد باقر شفتى معروف به حجة الاسلام ، براى تحصيل فلسفه به محضر ملا على نورى در اصفهان مشرف شد . بانى مدرسهء خان مروى از فتحعلى شاه قاجار درخواست كرد ملا على نورى را براى تدريس در آن مدرسه به تهران دعوت كند . ملا على نورى نپذيرفت و يكى از افاضل شاگردانش يعنى ملا عبد الله مدرس زنوزى را روانهء تهران كرد . حوزهء عقلى تهران از سال 1237 با محوريت ملا عبد الله آغاز مىشود . وى بيست سال در مدرسهء مروى تهران تدريس كرد . « 3 » ملا عبد الله به درخواست فتحعلى شاه آثار ارزنده‌اى به زبان فارسى تأليف كرد كه از مهمترين كتب حكمت متعاليه و آثار فلسفى در زبان فارسى به شمار مىروند . مؤلفات وى عبارتند از : 1 - لمعات الهيه ، مشتمل بر مسائل الهيات بالمعنى الاخص ، اثبات مبدء وجود ، صفات كماليهء او كيفيت صدور كثرت از واحد حقيقى ، مسائل علم الهى و ديگر مسائل ربوبيه در بيست فصل . تاريخ نگارش كتاب ربيع الاول 1240 . « 4 » آقا على مدرس طهرانى بر كتاب والد خود حاشيه زده است ، بعلاوه در بدايع الحكم فراوان از مطالب لمعات الهيه استفاده كرده است .

--> ( 1 ) . تعليقات مشاعر ملا اسماعيل در حاشيه مشاعر چاپ سنگى ( تهران ، 1315 ) چاپ شده است . ( 2 ) . بخشى از اين تعليقات ارزشمند در حاشيهء نخستين چاپ حروفى اسفار 9 جلدى منتشر شده است . ( قم ، 1387 ) . ( 3 ) . رسالهء سرگذشت به قلم آقا على مدرس طهرانى ، جلد سوّم مجموعه مصنفات . ( 4 ) . لمعات الهيه با تصحيح و مقدّمه استاد سيد جلال الدين آشتيانى منتشر شده است ( مشهد 1354 ، چاپ دوّم تهران ، 1361 ش ) .