توطئه در دنياى اسلام با نظر كوتاهى به عناصر عام تاريخ ، و بررسى تاريخ سياسى و اجتماعى ، خواهيد ديد كه مبارزه براى قدرت ، سرچشمهء بسيارى از نيرنگها و توطئه‌ها بوده است . از روزگارى كه جامعه‌ها و دولتها تشكيل شده‌اند ، هيچ چيزى مانند تمايل به كسب قدرت و سلطه ، انسان را به توطئه وادار نكرده است و در اين نكته ، در ميان افراد ، جمعيّتها ، دولتها ، احزاب و قبيله‌ها در نمونه‌هاى مختلف فرقى وجود نداشته است ؛ ملتهايى فداى مبارزهء شديد رياست‌طلبى گرديده‌اند و در سايه طمع رياست‌طلبان در خون غلطيده‌اند . اين مبارزه گاه به‌جايى رسيده كه حتى يك ملت ، از قتل‌عام دسته‌جمعى وحشتناكى كه حرص قدرت‌طلبى به‌وجود آورده ، بر كنار نمانده است . . . البته توطئه‌ها و نبردهاى سلطه‌طلبى ، در ميان جوامع پيشين بيشتر بوده است ، زيرا عوامل قدرت‌طلبى تا آنجا نيرومند بوده كه مقاومت در برابر آنها را دشوار مىنموده است ، و هر كس كه اميدى اندك براى كسب سلطه داشته حاضر بوده كه حتى جان خود را در راه رسيدن به آن از دست بدهد !