مال و جاه و كبر و برترىجويى آزاد كرد . او خود را از هرگونه عرف و عادتى كه در چهارچوب عقل سليم و نياز اجتماعى و شور و شوق نيك انسانى دور مىكند ، آزاد نمود . او همچنان از برترىدادن خويشان و دوستداران خود در اموال عمومى و از كينه‌ورزى نسبت به دشمنانش و يا انتقام‌گرفتن از بدخواهانش ، خود را آزاد ساخت . او وجدان خود را از دعوت به هر كارى كه از به صلاح بودن آن اطمينان نداشت و يا گفتارى كه آن را نمىپسنديد ، آزاد نمود . و بدين‌ترتيب او وجدان بزرگ و روح عظمت بود ! على آنگاه جسم و تن خود را از شهوت خوردنى و نوشيدنى و پوشيدنى و مسكن ، آزاد كرد و از آنها به مقدارى اكتفا كرد كه از ضروريات بديهى و حتمى زندگى بود . و البته او بهاى اين ضروريات زندگى را از بيت‌المال عمومى نيز برداشت نمىكرد ، در حالى كه لااقل به اندازه بهره و سهم فرمانداران و واليان خود ، از آن سهم و نصيب قانونى داشت . روايت‌هاى معتبرى به ما مىگويند كه او گاهى شمشير و زره و لوازم خانه خود را فروخت تا از بهاى آنها ، چيزى براى خود و فرزندانش تهيه نمايد . درحالى كه به كارگزاران و فرمانداران خود حقوق مكفى مىداد كه مجبور به پذيرفتن رشوه - كه منجر به پايمال‌شدن حق و سازش و كنارآمدن با باطل مىگردد - نشوند ! امام على خود را از همه اين قيد و بندها آزاد ساخت تا بتواند از هرگونه مانعى كه بين او و عدالت بر دوست و دشمن جدايى مىافكند ، خود را نجات بخشد و خود اين وضع را در يك جمله خلاصه مىكند : « هركس كه شهوات نفسانى را ترك گويد ، آزاد گردد » . اما تقوى و پرهيزكارى او ، تقواى آزادگان بود كه ايمان مىآورند و