سكوت باشد » . « 1 » امير المؤمنين عليه السّلام در وصيت خود به حسين عليه السّلام فرمود : « اى پسرك من ! عافيت ده جزء است ، نه تاى از آن در سكوت است مگر به ذكر خدا و يكى از آن در ترك مجالست سفيهان » . وجه اختلاف اين دو حديث آن است كه در زمان امير المؤمنين عليه السّلام ظواهر اسلام محفوظ بود ، بيش‌تر عافيت در سكوت از اهل جور بود و در عصر غيبت كه موردنظر حضرت رضا عليه السّلام است فساد عمومى است ، پس بيش‌تر عافيت در اعتزال از مردم است و يكى در سكوت از اهل جور . و اما سكون : پس مقصود سكون از فتنه است مطلقا تابعا و متبوعا يعنى نه قيام و نهضت كند و نه قيام‌كننده‌اى را مساعدت يا متابعت كند ، مگر اين‌كه قيام‌كننده مجتهد جامع الشرايط باشد كه حكم او بر مقلّدينش نافذ است به شرط اين‌كه قيام او بر وجه دفاع از ناموس شرع يا از بيضهء اسلام باشد با تحقيق شرايط دفاع ، نه اين‌كه قيام او بر وجه دعوت به نفس باشد كه در اين صورت در جوازش تابعا و متبوعا نظر است ، بلكه اقوى منع است و بيش‌تر وجه امر به سكون مطلقا پيش نرفتن و به مقصود نائل نشدن است . اما آن‌چه مطلقا امر به سكون و نهى از فتنه و دخول در فتنه دارد اين است : حضرت صادق عليه السّلام فرمود : « كونوا أحلاس بيوتكم فانّ الفتنة على من اثارها » گليم‌هاى خانه‌هاى خود باشيد ، زيراكه فتنه بر كسى است كه او را برانگيزاند ( يعنى وزر و وبالش بر اوست ) » . « 2 » سپس فرمود : « ايشان ( يعنى جباران و ستمگران ) هيچ قصد سويى نسبت به شما نمىكنند مگر اين‌كه خداوند ايشان را مشغول كند به امرى كه بر ايشان عارض شود تا از شما منصرف شوند » . « 3 » « يعنى ؛ اگر شما فتنه‌انگيزى نكنيد و داخل در فتنه نشويد خداوند ايشان را از شما

--> ( 1 ) - خصال 2 / 509 باب العشرة ح 24 ؛ بحار 71 / 279 ح 18 . ( 2 ) - تحف العقول 91 . ( 3 ) - غيبت نعمانى 134 ؛ بحار 52 / 138 ح 43 .