به نام « حديبيّه » « 1 » انجام گرفت . بدين‌گونه كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله با بيش از هزار نفر از صحابه به قصد عمره رهسپار مكه گرديد ، هنگامى كه به « عسفان » « 2 » رسيدند ، آگاه شدند كه قريش بر آن است كه راه را بر ايشان ببندد . لذا مسير خود را تغيير دادند ، تا هنگامى كه به « حديبيّه » نزديك شدند ، حضرت ، به وسيلهء عثمان پيام فرستاد كه براى جنگ نيامده‌ايم و قصد زيارت خانهء خدا داريم ، ولى برگشت عثمان به تأخير افتاد ، و شايع گرديد كه او را كشته‌اند . در اين موقع ، پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله تصميم گرفت ، هرگونه كه هست با قريش مقابله كند ، پس افراد همراه را فراخوانده از آنان پيمان گرفت تا آماده جنگ باشند . همگى جز يك نفر بنام « جدّ بن قيس » با او بيعت كردند و آمادگى خود را براى جنگ نشان دادند . ولى حادثه با مصالحه پايان يافت « 3 » . ملاحظه مىشود كه اين بيعت ، با مسألهء انتخاب و رهبرى هيچ‌گونه ارتباطى ندارد و جز پيمانى در رابطه با آمادگى براى جنگ نبوده است . دليل حكمت مبناى كلام اسلامى براساس حكمت استوار است و ضرورت فرستادن پيامبران و اديان آسمانى از مقام حكمت الهى نشأت گرفته و قاعدهء « لطف » كه پايهء تمامى مسائل كلامى است ، نمايانگر حكمت و فيّاضيّت على الاطلاق حضرت حق تعالى مىباشد . خداوند ، فيّاض على الاطلاق است و بر وفق حكمت ، فيض خود را شامل همه خلائق و آفريده‌ها مىسازد . خداوند كه فيض شريعت را - براساس حكمت - بر انسان ارزانى داشته و راه را از چاه براى او مشخص ساخته ، به حكم ضرورت عق بايستى ضمانت اجرايى آن را نيز مشخّص كرده باشد خواه نصّا ، چنانچه در دوران حضور معصوم بوده است ، يا وصفا ، چنانچه در عصر غيبت بوده و هست . زيرا همان‌گونه كه در علم كلام گفته‌اند و در گفتار ابن ابى الحديد بدان اشارت رفت ، تنها نشان دادن قبح قبيح و وعد و عيد

--> ( 1 ) . نام منزلگاهى است كه يكروز راه تا مكه فاصله دارد . ( 2 ) . نام منزلگاهى است به مسافت دو روز راه تا مكه ، و نزديك جحفه است . ( 3 ) . رجوع شود به : تفسير مجمع البيان ج 9 ص 116 و سيرهء ابن هشام ج 3 ص 321 - 330 .